In politiek opzicht was er in 2025 flink wat tegenwind voor internationaal klimaatbeleid, met magere resultaten bij de klimaattop in Brazilië en een Amerikaanse president die vol inzet op olie en gas. Op de beurs doen duurzame beleggingen het niettemin behoorlijk goed dit jaar. Zeker in Europa blijft de interesse onder beleggers voor duurzaamheid sterk, merkt ook de Noorse vermogensbeheerder Storebrand.
‘Institutionele beleggers als pensioenfondsen blijven doordrongen van het belang van investeringen in duurzaamheid. Door de toenemende risico’s van klimaatverandering zie je een verschuiving van het perspectief, waarbij oplossingen voor klimaatadaptatie meer nadruk krijgen’, zegt ceo Jan Erik Saugestad van Storebrand in gesprek met Change Inc. tijdens een kort bezoek aan Nederland.
Storebrand: specialist in ESG-beleggen met € 130 miljard onder beheer
De Noorse vermogensbeheerder Storebrand is een veteraan op het gebied van ESG-beleggen. Storebrand neemt criteria voor milieu, sociale rechtvaardigheid en goed bestuur al zo’n dertig jaar mee in zijn investeringsbeleid. Dat gebeurt door te beleggen in bedrijven die oplossingen bieden voor klimaatrisico’s, door een actieve aandeelhoudersdialoog met beursgenoteerde bedrijven, en door het monitoren en eventueel uitsluiten van bepaalde beleggingen.
Storebrand heeft omgerekend ruim 130 miljard euro aan beleggingen onder beheer, zowel onder de eigen bedrijfsnaam als met andere merken (waaronder beleggingsfondsenhuis SKAGEN). Bekende duurzame beleggingsfondsen van de vermogensbeheerder zijn Storebrand Global Solutions en Storebrand Global Plus, beide ook geregistreerd als Luxemburgs beleggingsfonds met een notering in euro’s.
In Nederland heeft Storebrand grotere institutionele beleggers als klant en werkt de vermogensbeheerder ook breder samen met pensioenfondsen, banken en verzekeraars op het gebied van initiatieven voor onder meer biodiversiteit en mensenrechten.
Op basis van ESG-criteria hebben jullie een rode lijn getrokken bij de kolenindustrie en oliezanden. Waarom worden olie- en gasbedrijven niet categorisch uitgesloten?
‘De exploitatie van kolen en oliezanden hebben we al ruim tien jaar geleden uitgesloten van onze beleggingen, omdat deze segmenten van de fossiele industrie het meest CO2-intensief zijn. Het energiesysteem is nog niet op een punt dat de wereldeconomie helemaal zonder olie en gas kan. In de transitiefase zorgt aardgas als vervanging voor kolen bijvoorbeeld voor een lagere CO2-uitstoot.
Het dilemma is hier enigszins vergelijkbaar met beleggen in wapens: we sluiten landmijnen en clustermunitie uit, maar niet de defensie-industrie als categorie.’
ExxonMobil en Chevron staan op de uitsluitingslijst vanwege ‘climate lobbying’, terwijl energieconcerns als Shell en BP niet in de ban zijn gedaan. Hoe neemt Storebrand dit soort beslissingen?
‘Bij het monitoren heb je verschillende fasen. Zo kan een bedrijf op de observatielijst komen, wat betekent dat we bestaande investeringen niet uitbreiden. Bij bedrijven die in aanmerking komen voor uitsluiting wordt er een anonieme casus gepresenteerd voor de board. Pas na afloop van de stemming in het investeringscomité blijkt dan om welk bedrijf het ging. Dat helpt om de keuze zuiverder te houden.
In het geval van ExxonMobil waren er tekenen dat dit bedrijf zich actief inspant om klimaatbeleid te ondermijnen. Daarover zijn we met ze in gesprek gegaan. Uiteindelijk bleek dat Exxon ervan uitgaat zo’n beetje het laatste oliebedrijf te zullen zijn dat overleeft in deze wereld. Met Shell hebben we ook contact gehad. Daar was enkele jaren geleden een merkbare bereidheid om met de duurzame transitie mee te gaan, al zijn de recente signalen wat gemengder.’
Het politieke momentum om stevig klimaatbeleid te voeren lijkt verzwakt. Wat merkt Storebrand daarvan bij de interesse in duurzaam beleggen?
‘De betrokkenheid bij duurzaamheid van grotere beleggers als pensioenfondsen is niet wezenlijk veranderd. Voor ons is het wellicht wat makkelijker, omdat we met Europese partijen te maken hebben, maar er is een duidelijk besef dat de klimaatuitdagingen niet kleiner zijn geworden.
Tegelijk zie je dat er vanwege de doorbraak van hernieuwbare technologieën ook gewoon dingen gebeuren ongeacht het politieke sentiment. In een staat als Texas wordt er volop geïnvesteerd in zonne-energie, simpelweg omdat het de goedkoopste energietechnologie is.
In Europa raakt hernieuwbare energie intussen sterker verbonden met strategische zelfvoorziening. Daarbij neemt het belang van infrastructuur en batterijopslag toe, want dat is nodig om het variabele aanbod van wind- en zonnestroom in te passen in het energiesysteem. Daar ligt een enorme investeringsbehoefte.’
Verklaart dat ook de verhoogde interesse die Storebrand ziet voor beleggen in bedrijven met duurzame technologische oplossingen?
‘Voor ons is dat altijd een belangrijk deel van de strategie geweest, maar je ziet zeker dat beleggers nu oog hebben voor de verbeterde businesscase in sectoren als hernieuwbare energie, infrastructuur, opslag en circulaire oplossingen. De focus verschuift sowieso wat meer van uitsluitingen naar investeren in oplossingen. “Nee” zeggen tegen onduurzame praktijken is niet genoeg, je moet ook actief perspectief bieden op een betere wereld.’
Vaak gaat het bij clean tech om niches met specifieke beleggingsrisico’s. Hoe gaan jullie daarmee om?
‘Beleggen in oplossingsgerichte bedrijven valt uiteraard binnen een bredere portfoliostrategie. Je moet daar nooit al je kaarten op zetten. Je kunt bijvoorbeeld heel goed voor 80 procent beleggen in brede indexfondsen op basis van ESG-criteria en dan nog zo’n 20 procent van je vermogen voor specifieke duurzame oplossingen reserveren.
Bij klimaatverandering en duurzaamheid gaat het om langetermijntrends, daar moet je als belegger met je investeringshorizon rekening mee houden. Tussentijds zullen er altijd schommelingen zijn, maar op een termijn van twintig jaar presteert een duurzame beleggingsstrategie beter dan bijvoorbeeld de MSCI-wereldindex voor de aandelenmarkt.’
Intussen is er flinke discussie over een mogelijke AI-bubbel op de beurs. Hoe kwetsbaar zijn duurzame beleggingen als de aandelenmarkt een flinke klap krijgt?
‘Het is extreem lastig om zeepbellen te timen; je weet het meestal pas achteraf. Bij dit soort vragen heb ik daarom altijd hetzelfde grafiekje voor ogen, met een golfbeweging. Er komt een nieuwe technologie waar iedereen enthousiast over is, met in eerste instantie een fase van euforie en overdrijving. Daarna volgt een terugslag: de ‘Valley of Realization’. Dat is de periode waarin duidelijk wordt welke verdienmodellen echt toegevoegde waarde hebben, waarbij er dus ook flink wat bedrijven het niet redden. Vervolgens krijg je de herstelperiode, die gebaseerd is op een realistischer groeipatroon.
Dat heb je gezien met de internetbubbel rond de eeuwwisseling, en voor AI zal dat niet anders zijn. Al denk ik dat we met kunstmatige intelligentie nog niet in de fase van ontnuchtering zitten. Met duurzaamheid wel. In 2021 was er een hype rond hernieuwbare energie, met vervolgens een terugval. Het lijkt erop dat we met duurzame beleggingsthema’s nu een fase verder zijn en meer richting reële langetermijngroei gaan.’
