Anna Roos van Wijngaarden 24 februari 2023, 09:00

Verbrijzelen en opvijzelen: Renewi gaat circulaire emmers maken

Van levensmiddelen tot aan de farmacie – producenten kunnen niet zonder hun grote plastic emmers. Ze gebruiken ze om grondstoffen, halffabricaten en producten te vervoeren. Deze emmers belanden na gebruik nog vaak in de verbrandingsoven. Maar je kunt ze ook goed recyclen, zagen Renewi en een aantal partners. Samen gaan ze de keten van kunststof emmers sluiten.

Gerecyclede emmers studio De gerecyclede sausemmers van Renewi en zijn ketenpartners. | Credits: Renewi

Renewi heeft de afgelopen periode de recyclingketen voor kunststof emmers getest. De eerste pilot met sausemmers was een succes. Daarom maakt het bedrijf nu concrete plannen om nog veel meer emmers uit heel Nederland in te zamelen en te recyclen tot nieuwe emmers.

Redden van de verbrandingsoven

“Potentieel gaan we uit van 6.000 ton plastic, wat nu naar verbranding gaat”, zegt Michel Maas, material development manager bij Renewi. Dat scheelt niet alleen CO2-uitstoot, het leidt ook tot minder van het giftige restmateriaal bodemas.

Nieuwe wetgeving vanuit de Europese Unie stelt bovendien dat minimaal 55 procent van het plastic verpakkingsafval moet worden gerecycled tegen 2030. Bedrijven moeten dus snel op zoek naar oplossingen voor hun plastic afval.

Van emmer tot emmer

De recyclingketen begint met de inzameling door Renewi van oude emmers bij voedselproducenten. Zij brengen de emmers naar HSR Groep in Ede, waar ze worden ze gewassen en versnipperd. De Paauw Sustainable Resources maakt daar plastic korrels die vijftien minuten verderop door Dijkstra Plastics worden gebruikt om nieuwe emmers te produceren. Die zijn dus gemaakt van 100 procent gerecycled kunststof (PCR).

De komende periode kijken de betrokken partijen nog naar de optimale inzamelroutes. Als deze gegevens op papier staan, kan het proces opgeschaald worden.

De focus ligt nu op de foodsector, maar binnenkort kunnen verfemmers ook worden gerecyceld. | Credit: Renewi

Complexe logistiek

Het bedenken van die retourlogistiek is nogal een breinbreker. Bij de afgeronde pilot richtte Renewi zich direct tot sausproducenten, maar hoe zit het met de emmers die horecaondernemingen inkopen bij de groothandel?

Om dat vraagstuk op te lossen bedacht Renewi een andere strategie. Maas: “Stel dat een groothandel mayonaise levert aan een organisatie. Voorheen gingen de schraaplege emmers vervolgens bij het restafval en werden ze verbrand. Nu neemt de groothandel de (gebruikte) emmers mee retour naar een centraal magazijn, waar Renewi afzetcontainers staan.” Daar kan de recycler de emmers vervolgens weer oppikken.

Na sauzen ook verf

De focus van de projectgroep ligt nu op het recyclen van emmers van sausfabrikanten en de bijbehorende ondernemingen, zoals catering en de horeca. Maar volgens Maas heeft de non-foodsector ook potentie: “Er loopt nu een pilot om verfemmers in te zamelen en te recyclen, met ondersteuning van MVO Nederland en de Rijkswaterstaat.” De pilot moet uitwijzen of ook hier mogelijkheden tot opschaling zijn.

Meer lezen?

Dit is wat de oorlog in Oekraïne doet met de landbouwgrond

In een oorlog gaat het vaak over grondgebied, maar hoe zit het eigenlijk met de grond zelf? Raketten, munitie en zware militaire voertuigen leiden tot een cocktail van vervuilingsproblemen in de Oekraïense bodem. De oorlog laat z’n sporen na Volgens bodemecoloog Wim van der Putten van het Nederlands Instituut voor Ecologie (NIOO-KNAW) laat een oorlog zeker z’n sporen na. “Door inslagen van raketten en granaten heeft de grond het zwaar te verduren. De bovengrond verdwijnt en metalen komen in de bodem terecht. Als de oorlog straks voorbij is en de bomkraters weer dicht worden gemaakt, is de bodemvruchtbaarheid waarschijnlijk flink afgenomen.” Ook wijst hij naar de grote oorlogsvoertuigen die door het gebied rijden. “De bodem wordt simpelweg aan gort gereden door de zware tanks. Daarbij is het niet ondenkbaar dat uit deze militaire voertuigen brandstof lekt. Ook niet voordelig voor de bodem.” Bodemverontreiniging in kaart brengen Hoe het nu precies is gesteld met de bodemkwaliteit in Oekraïne, moet nog blijken. Van der Putten: “Eigenlijk wil je monsters nemen van het land en vanuit daar een goede analyse doen. Maar de oorlog is nog aan de gang, wat het gevaarlijk maakt om er fysiek naartoe te gaan. Via satellietbeelden kan je wel kijken waar veldslagen en aanvallen zijn met groot geschut zijn geweest en een voorzichtige inschatting maken”. Het Milieuprogramma van de Verenigde Naties (UNEP) helpt bij het beoordelen van de milieuschade. Uit een eerste verkenning blijkt dat het land achterblijft met een giftige erfenis lang nadat het conflict is afgelopen. Van der Putten beaamt dit: “Verontreiniging blijft zeer lang zichtbaar in de bodem. Gemakkelijk honderd jaar.” Landbouw De vervuilde grond heeft ook gevolgen voor de landbouw, en dat terwijl Oekraïne een belangrijke speler is op de voedselmarkt. Het land produceert de meeste zonnebloemolie - een van de populairste olies op aarde. Ook gerst (nummer 1) en tarwe (nummer 9) komen voor een groot deel uit Oekraïne. Volgens UNEP kan verontreiniging een negatieve invloed hebben op de productiviteit van de bodem. Dit wil niet zeggen dat er geen gewassen meer kunnen groeien, maar telen op een vervuilde grond is niet zonder risico. Schadelijke stoffen kunnen worden opgenomen door de planten die op het land groeien. Mensen die dit vervolgens consumeren kunnen het ook binnenkrijgen. Ook Van der Putten vindt dat er goed moet worden gekeken naar de kwaliteit van de producten, wanneer Oekraïne in de toekomst weer gaat telen. “Het hangt van de aard van de verontreiniging af wat het betekent voor de volksgezondheid. Als er chemische wapens in de grond zitten of uranium munitie, dan heb je een groot probleem. Dat is nu nog lastig te zeggen.” De grond reinigen Vervuilde grond kan weer schoongemaakt worden. Hier zijn verschillende methodes voor, afhankelijk van wat er in de bodem zit. Zo worden soms planten ingezet om verontreinigende stoffen uit het milieu te verwijderen, een proces dat fytoremediatie heet. Dit is echter geen kortetermijnoplossing: een bodemsanering kan op deze manier wel twintig jaar duren. Het is maar de vraag of het reinigen van de Oekraïense grond genoeg prioriteit heeft. De verwachting is dat na de oorlog de eerste aandacht zal uitgaan naar de mensen en het opbouwen van gebouwen en infrastructuur. Neemt niet weg dat een gezonde grond ook dan belangrijk is: een bodem met veel vervuiling is namelijk minder stabiel. Dit kan leiden tot verzakkingen en zo ook de volksgezondheid bedreigen. Dit schreven we eerder over de oorlog in Oekraïne: Oekraïne is meer dan gas: graan, ammoniak en uranium61 procent van de Nederlanders vermindert energiegebruik sinds oorlog OekraïneHoe erg is de Russische inval in Oekraïne voor de Nederlandse gasvoorziening?