Polen zet vol in op kernenergie met twee nieuwe reactoren

7 van de meest opvallende recente innovaties bij windenergie: van vliegende turbines tot muisstille windmolens

De capaciteit van windenergie in de wereld groeit razendsnel, met China als drijvende kracht. Die onstuimige ontwikkeling stimuleert ook tal van innovaties voor windenergie.Met een wereldwijde capaciteit van 1.113 gigawatt in 2024 en een nieuwe capaciteit van ruim 200 gigawatt in de pijplijn wordt windenergie vooral in China en Europa een steeds belangrijker onderdeel van de energiemix. Dit jaagt vernieuwing in de sector aan, van drijvende megawindmolens op zee tot micromolentjes voor op je dak.Change Inc. maakte een overzicht van de meeste opvallende recente innovaties in de windsector. ‘Pratende’ windmolens zorgen voor optimaal gebruik van windrichting Windmolens die in serie staan opgesteld opereren doorgaans als afzonderlijke entiteiten die informatie verzamelen en keuzes maken voor een optimale positionering. Zo'n individuele afstelling van windmolens is inefficiënt, volgens het Amerikaanse National Renewable Energy Laboratory (NREL).In samenwerking met het bedrijf Renewable Energy Systems (RES) keek het Amerikaanse instituut naar mogelijkheden om een groep windmolens met elkaar te laten communiceren. Dat kan via een zogenoemd Dynamic Yaw System. De ‘yaw’ is het onderdeel van de windturbine dat ervoor zorgt dat de wieken zich naar de wind keren, de stand waarin de meeste energie opgewekt kan worden.Soms reageert de yaw op kortstondige vlagen wind vanuit een andere kant, terwijl dit eigenlijk niet nodig is voor de opwek van energie. Omdat windmolens in de traditionele opzet niet met elkaar communiceren, doen ze dit in sommige gevallen allemaal. Dankzij het softwaresysteem kan informatie over deze turbulentie met andere turbines worden gedeeld, zodat de ene windmolen de andere als het ware kan waarschuwen, wat onnodige yawbewegingen voorkomt. Windmolen met twee wieken maakt mogelijk comeback [caption id="attachment_162731" align="aligncenter" width="900"] De windturbine met twee wieken liet vergelijkbare resultaten zien als de turbine met drie wieken.[/caption]Twee wieken of drie wieken? Het is een kwestie die al decennia speelt in de wereld van windmolens. Drie wieken is het populairst, maar windmolens met twee wieken zouden een comeback kunnen maken.Het Chinese bedrijf Envision Energy rondde deze zomer een test af met een tweebladige windturbine met bevredigende resultaten op het gebied van vermogen en efficiëntie. Het potentiële voordeel: een windmolen met twee wieken bevat minder materialen en kan dus goedkoper zijn en makkelijker in elkaar te zetten.Bij windmolens met twee wieken draaien de rotorbladen sneller en dit zorgt voor meer geluid. Dat is ook de reden dat dit type windmolen het op land heeft afgelegd tegen de driebladige windmolen. Maar voor de offshore markt zouden molens met twee wieken best interessant kunnen worden. Krachtigste windturbine van Europa [caption id="attachment_82611" align="aligncenter" width="900"] Windturbine van Siemens Gamesa. Credits: Getty Images.[/caption]Wie heeft de meeste ‘power’? Als het gaat om windmolens met het grootste vermogen, is het vooral een gevecht tussen Chinese producenten. Eerder dit jaar deed de Spaans-Duitse Siemens Gamesa fabrikant ook een duit in het zakje. In april installeerde het bedrijf de krachtigste windturbine in Europa, met een vermogen van 21,5 megawatt, bij het testcentrum van Østerild in het noorden van Denemarken. Met een rotordiameter van 276 meter is het op dit moment een van de grootste en krachtigste turbines ter wereld.Wel gaat het om een prototype dat nog door allerlei certificatieprocedures moet, zodat onzeker is of deze reuzenwindmolen echt commercieel benut gaat worden. Economisch is groter overigens niet altijd beter in de windmolenindustrie, vanwege relatief hoge bouw- en plaatsingskosten van megamolens. Die hogere kapitaaluitgaven moeten afgewogen worden tegen de extra energieopbrengst. Stille windturbines voor in de stad De Australische start-up VAWT-X Energy zet in op turbines waarbij de wieken om een verticale as draaien. Het grote voordeel:  de windmolens zijn minder gevoelig voor turbulentie, waardoor ze beter presteren op locaties met wisselende windrichtingen, zoals stedelijke gebieden, industrieterreinen en langs snelwegen. Plus: ze maken slechts een kwart van het geluid van traditionele windmolens en daarmee zijn ze potentieel interessant voor toepassingen in de stad.Het is nog wel de vraag hoe rendabel de fluisterstille windmolen is, dus er wordt nog flink getest. In Nederland wordt ook hard gewerkt aan zo’n alternatieve windmolen. Het bedrijf Cell Technologies presenteerde eerder al The BladeX1. Vliegende windturbine moet stroom opwekken op 1.500 meter hoogte [caption id="attachment_163987" align="aligncenter" width="900"] Het zwevende energiesysteem doet meer denken aan een zeppelin dan aan de windturbine.[/caption]Windenergie te land, ter zee en in de lucht. Het Chinese bedrijf Beijing SAWES Energy Technology Company heeft een zeppelin-achtige windturbine ontwikkeld die op 1.500 meter hoogte energie moet opwekken. De S1500 kan profiteren van windsnelheden die drie keer zo hoog zijn als bij de grond.Met behulp van heliumgas wordt de turbine op de ideale hoogte stabiel gehouden. In de tunnel die door de lengte van het gevaarte loopt bevinden zich twaalf microgeneratoren waar de wind langs stroomt. Hier wordt bewegingsenergie omgezet naar elektriciteit, die vervolgens via een lange kabel naar de grond wordt geleid.Het Chinese bedrijf ziet nuttige toepassingen voor zijn zwevende windturbine op afgelegen plekken waar met spoed energie nodig is. Denk aan locaties geteisterd door een natuurramp of strategische plekken waar militaire operaties uitgevoerd moeten worden. Microwindturbine voor op je dak Hij bestaat al bijna 15 jaar, maar we noemen ‘m toch even. De Duitse microwindmolen van het bedrijf SkyWind heeft deze maand een officiële certificatie gekregen van de ICC Small Wind Certification Council, na twee jaar lang te zijn onderworpen aan tests die betrekking hadden op onder meer de stroomproductie en de veiligheid. Hiermee is vastgesteld dat het kleine molentje per jaar 615 kilowattuur aan stroom kan leveren, wat bijna een kwart is van wat een gemiddeld huishouden in Nederland verbruikt.De diameter van het Duitse molentje dat de naam NG draagt, is zo’n 1,5 meter. Wereldwijd zijn er al enkele tienduizenden van verkocht. De grootste drijvende windturbine ter wereld Van klein naar groot. De Chinese fabrikant Mingyang heeft sinds een maand of twaalf de grootste drijvende windmolen ter wereld in gebruik: de OceanX. Het V-vormige gevaarte combineert twee windturbines waarvan de rotorbladen tegengesteld draaien, met een totale capaciteit van 16,6 megawatt. Het systeem heeft een hoogste van 219 meter en kan volgens de producent op jaarbasis 54 miljoen kilowattuur stroom leveren.Het geheel rust op een flexibel verankeringssysteem dat meebeweegt met de golven, waardoor het geschikt is voor plaatsing in diepzeegebieden. De drijvende klos kan golven van 30 meter hoog opvangen en de rotorbladen blijven draaien bij windsnelheden tot 260 km per uur.Ook het Nederlandse TouchWind heeft grote ambities met drijvende windmolens, maar met een andere opzet. De turbines van de Nederlandse startup drijven schuin op het water en vangen de wind van achteren en niet van voren. Ze draaien zich automatisch in de juiste positie en hebben geen fundering of monopiles nodig. Lees ook:Wereldwijde investeringen in hernieuwbare energie bereiken opnieuw record: kapitaal verplaatst zich van VS naar Europa Zo maak je windmolen in de achtertuin acceptabel voor de omgeving Zigzagbeleid met wind op zee: wat een nieuw kabinet beter kan doen