Teun Schröder
04 augustus 2025, 12:38

Opmerkelijk: Miljoenen burgerwetenschappers helpen steeds vaker biodiversiteit in kaart brengen

Wereldwijd zijn steeds meer mensen actief op iNaturalist, het technologieplatform waarop iedere gebruiker via een smartphone foto’s van planten en dieren kan uploaden, voorzien van locatie- en tijdstempel. Een recent onderzoek wijst uit dat het platform steeds vaker een waardevolle bron is voor onderzoek naar biodiversiteit.

Man met camera maakt foto's van de natuur. Burgers gewapend met een smartphone spelen een steeds grotere rol in onderzoek naar biodiversiteit. | Credits: Getty Images

Giel_photography, nijntje51, thegreatdodo: voor zover bekend zijn dit niet de namen van bekende wetenschappers. Wel zijn het de gebruikersnamen van Nederlandse burgers die inmiddels duizenden waarnemingen van dieren en planten hebben geüpload op het citizen science-platform iNaturalist. En die data komen steeds vaker van pas in het wetenschapsveld dat biodiversiteit onderzoekt, blijkt uit onderzoek van de University of Florida.

Burgers uploaden natuurfoto’s

Het in 2008 opgerichte iNaturalist is een non-profitorganisatie die gebruikers in staat stelt om foto’s of geluidsopnames van planten, dieren, schimmels en andere organismen te uploaden, samen met gegevens over de tijd en locatie. Een gemeenschap van ervaren gebruikers beoordeelt alle waarnemingen en kan ze onder de juiste voorwaarden bestempelen als ‘wetenschapswaardig’. Inmiddels fungeert het platform als internationale database voor biodiversiteitsgegevens wereldwijd.

Opmerkelijk

Soms stuit je als redactie op nieuws waarbij een wenkbrauw omhoog schiet. Die ene vreemde innovatie, een onverwacht effect van klimaatverandering of een staaltje menselijke onhandigheid. Opmerkelijk dus. In deze rubriek deelt Change Inc. de opmerkelijkste vondst van afgelopen week.

Logisch dus dat het platform een zeer waardevolle bron is voor wetenschappers die onderzoek doen naar soortenverscheidenheid. En de toepassingen worden steeds veelzijdiger. Eerder zat de waarde van iNaturalist vooral in anekdotische observaties: persoon A ontdekte een rups in gebied X die daar jaren niet was gespot. Ook helpt het platform al jaren bij het snel ontdekken van invasieve soorten, bijvoorbeeld als er ergens in Nederland weer eens een bananenspin wordt gespot die per vrachtschip uit Zuid-Amerika is meegereisd.

Maar door de hoeveelheid aan beschikbare data is er inmiddels veel meer mogelijk met het platform. Zo kunnen wetenschappers nu beter achterhalen hoe bepaalde soorten zich gedurende een bepaalde tijd over een continent verspreiden. Ook bieden de geüploade foto’s nieuwe inzichten in de uiterlijke kenmerken van bepaalde soorten. Bovendien ontstaan er compleet nieuwe onderzoeksgebieden dankzij de input van mensen die wonen in afgelegen gebieden en mensen die aandacht besteden aan voorheen onderbelichte soorten.

Verlies van biodiversiteit tegengaan

Volgens de onderzoekers van University of Florida is het gebruik van iNaturalist in de wetenschap de afgelopen vijf jaar vertienvoudigd. Iedereen die foto’s uploadt kan nu een bijdrage leveren aan wetenschappelijk onderzoek. ‘Miljoenen mensen helpen wetenschappers biodiversiteit te volgen op manieren die met traditioneel veldonderzoek alleen onmogelijk zouden zijn’, zegt Carrie Seltzer, hoofd betrokkenheid bij iNaturalist.

Volgens de onderzoekers is de volgende uitdaging om de data van iNaturalist te combineren met andere biodiversiteitsgegevens, zodat natuurorganisaties en beleidsmakers geholpen kunnen worden bij het herstel en beschermen van natuurgebieden. Op die manier speelt de burgerwetenschapper een cruciale rol in het tegengaan van biodiversiteitsverlies.

Lees ook:

Na Bill Gates stapt ook Google in veelbelovende Italiaanse CO2-batterij

Van de buitenkant doet het energieopslagsysteem van Energy Dome meer denken aan een tennishal dan aan een batterij. Toch doet de grote afgesloten koepel precies wat de makers beloven, namelijk energie opslaan. En het systeem doet dat in bepaalde opzichten beter dan de welbekende lithium-ionbatterij.Dat zit zo. Hoewel lithium-ionbatterijen in nagenoeg al onze elektrische apparaten gebruikt worden, hebben ze een groot nadeel. Ze kunnen maar voor een relatief korte periode energie opslaan die direct inzetbaar is, doorgaans slechts 4 tot 6 uur. Energieopslag voor de lange termijn Dus werken batterij-ontwikkelaars aan LDES-oplossingen, oftewel long duration energy storage. Zulke systemen zijn essentieel, omdat we in de toekomst voor langere periodes overtollige energie uit wind en zon willen opslaan. Juist als het een dag windstil of bewolkt is, is het belangrijk om toegang te hebben tot hernieuwbare energie, zodat we niet afhankelijk zijn van aardgas of kernenergie. Van vloeistof naar gas en andersom Het Italiaanse Energy Dome presenteert precies zo’n LDES-oplossing. Hun techniek omvat een gigantische afgesloten koepel waarin CO2 in gasvorm wordt opgeslagen. Een overschot aan groene energie wordt gebruikt om het CO2-gas samen te persen tot vloeibare vorm. Het systeem kan deze vloeistof 8 tot 24 uur opslaan, zonder degradatie.Als het net de stroom weer nodig heeft, wordt de vloeibare CO2 weer omgezet in gas. Daarmee zet het uit – vergelijkbaar met stoom die vrijkomt uit een snelkookpan. Het gas gaat langs een turbine die stroom opwekt. Na gebruik wordt het gas opnieuw opgeslagen in de koepel, zodat de cyclus zich kan herhalen.[embed]https://www.youtube.com/watch?v=GSzh8D8Of0k[/embed]Google heeft nog niet met getallen onderbouwd hoeveel capaciteit energieopslag het bedrijf met Energy Dome wil ondervangen. Wel geeft het aan Energy Dome te willen helpen met de commerciële uitrol van hun technologie, verspreid over verschillende projecten wereldwijd. Bill Gates investeert 35 miljoen Google put vertrouwen uit het feit dat Energy Dome al meerdere contracten met commerciële partijen heeft getekend. Ook werd tijdens de klimaattop COP28 bekend dat Bill Gates 35 miljoen euro in het bedrijf investeerde. De Energy Dome wordt bovendien al in de praktijk gebruikt. De demofaciliteit levert al meer dan drie jaar elektriciteit aan het Italiaanse net.Eind 2024 rondde Energy Dome samen met Engie nog een veel groter opslagproject af: een CO2-batterij van 20 megawatt. Die kan zo’n 14.000 huishoudens van stroom voorzien over een ontladingsperiode van 10 uur. Lees ook:Saoedi-Arabië bouwt megafabriek voor groene waterstof, gericht op export naar Europa Gaat deze nieuwe flowbatterij zonder membraan zorgen voor een betaalbare energietransitie? Deze batterijen gaan lithium-ion vervangen, maar de vraag is wanneer