Er wordt nogal eens kritiek geuit op vervangers van vlees en zuivel. Ze zouden extreem bewerkt zijn en daarmee ongezond. Onderzoek van ProVeg International, dat pleit voor een meer plantaardig dieet, laat zien dat het helemaal niet zo slecht gesteld is met de voedingswaardes van vlees- en zuivelvervangers. Meerdere plantaardige alternatieven blijken zelfs voedzamer dan vergelijkbare dierlijke opties.
673 producten onderzocht
Dat concludeert ProVeg International nadat het 673 plantaardige producten uit elf landen onder de loep nam. De non-profit organisatie bekeek de voedingswaardes van 422 vleesvervangers en 251 soorten plantaardige melk. Behalve uit Nederland komen de onderzochte producten uit België, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk, Polen, Tsjechië, Italië, Spanje, de Verenigde Staten, Zuid-Afrika en Maleisië.
Nederland beste uit de test
Wat bleek? De vlees- en zuivelvervangers van Nederlandse producenten hebben een gezondere samenstelling dan die uit andere landen. “Als klein land zijn we een van de belangrijkste spelers in Europa als het gaat om vleesvervangers. Nederlanders eten gemiddeld de meeste vleesvervangers van Europa,” zegt Martine van Haperen, expert foodservice bij ProVeg Nederland. “We kunnen trots zijn op het feit dat we ook koploper zijn als het gaat om de voedingswaarde van deze producten. De Schijf van Vijf van het Nederlandse Voedingscentrum heeft duidelijke criteria voor plantaardige alternatieven die passen in een gezond voedingspatroon. Dit geeft fabrikanten een extra impuls om hun producten zo gezond mogelijk te maken. Dit is ook terug te zien in de onderzoeksresultaten. Nederlandse producten bevatten gemiddeld minder zout en verzadigd vet en meer nuttige voedingsstoffen. Andere landen zijn hierin nog minder ver, maar kunnen profiteren van de in Nederland ontwikkelde kennis.”
Vleesvervangers
De vleesvervangers zijn beoordeeld op totaal vetgehalte, verzadigd vet, zout, suiker, eiwit, voedingsvezels en toegevoegd ijzer en vitamine B12. Vervangers van worst, kipnuggets en spek hebben gemiddeld een gezondere samenstelling dan de dierlijke variant. Van plantaardig gehakt, burgers, kipstukjes en kipfilets kwamen de voedingswaardes aardig overeen met de vleesvarianten.
Van Haperen: “Eerder onderzoek door ProVeg liet zien dat Nederlandse vleesvervangers gemiddeld minder verzadigd vet, calorieën en aanzienlijk meer voedingsvezels bevatten dan vergelijkbare dierlijke vleesproducten. Ook hebben ze een vergelijkbaar percentage eiwit en zijn ze ongeveer even zout. Het nieuwe onderzoek van ProVeg International laat nu zien dat dit ook voor de meeste andere landen geldt. Met name in vergelijking met rood bewerkt vlees wijst dit op een betere samenstelling dan dierlijke vleesproducten, wat kan helpen om leefstijlziektes tegen te gaan.”
De voedingswaardes van plantaardige vleesproducten uit diverse landen. | Credit: ProVeg InternationalZuivelvervangers
Voor plantaardige melk is gekeken naar totaal vet, verzadigd vet, zout, suiker, eiwit en toegevoegd calcium en vitamines B12, B2 en D.
De onderzochte plantaardige melksoorten — sojamelk, havermelk, kokosmelk en amandelmelk — bleken in verschillende landen net zo goed of zelfs beter te zijn dan koemelk. “Naast Nederland hebben met name België, Italië, het Verenigd Koninkrijk en Tsjechië plantaardige melk een gelijkwaardige voedingswaarde als koemelk. Sojamelk bleek hierin de gezondste en heeft over het algemeen een betere voedingswaarde dan koemelk.”
De voedingswaardes van plantaardige zuivelproducten uit diverse landen. | Credit: ProVeg International
