Teun Schröder
01 september 2025, 07:00

Nieuwsupdate: Eerste aanbesteding lithiummijn Oekraïne met VS en Duitse kleine windmolen heeft certificering rond

Oekraïne start een aanbesteding voor mijnbouwrechten op de lithiummijn Dobra. Het is het eerste project binnen de veelbesproken grondstoffendeal met de Verenigde Staten. En verder: Oekraïne opent lithiumaanbesteding in samenwerking met de VS en wetenschappers maken nuttig bouwmateriaal van aangespoeld zeewier.

Een lithiummijn. Lithium is een waardevolle grondstof voor de energietransitie. | Credits: Getty Images

Oekraïne opent lithiumaanbesteding in samenwerking met de VS

Oekraïne start een aanbesteding voor mijnbouwrechten op de lithiummijn Dobra in de regio Kirovohrad, het eerste project binnen de veelbesproken ‘mineralendeal’ met de Verenigde Staten, meldt het belgische BusinessAM. Het initiatief moet zowel de Oekraïense economie versterken als de Amerikaanse toegang tot kritieke grondstoffen veiligstellen. De geselecteerde investeerder verbindt zich voor 50 jaar en minimaal 179 miljoen dollar (153 miljoen euro), met aandacht voor milieu, lokale arbeid en gemeenschapsontwikkeling. Hoewel de lithiummarkt bijna 90 procent in waarde daalde sinds 2022, is het belangrijk dat het voor de VS belangrijk om zijn afhankelijkheid van lithium producerende landen als Chili en Argentinië te beperken. China blijft koploper met het raffineren van lithium.

Lees ook: Strijd om grondstoffen voor batterijen: deze 4 grafieken tonen het probleem van Europa

Duitse micro-windturbine voor daken heeft certificering rond

De Duitse fabrikant SkyWind heeft als eerste bedrijf volledige certificering ontvangen voor zijn compacte micro-windturbine, schrijft New Atlas. Het apparaat, ter grootte van een satellietschotel, levert jaarlijks 615 kilowattuur en kan op daken van woningen of gebouwen worden geplaatst om netstroom aan te vullen met groene energie. De certificering volgde na twee jaar testen in de Amerikaanse staat Utah, waarbij veiligheid, prestaties en duurzaamheid werden beoordeeld.

Het Nederlandse Cell Technologies ontwikkelt eveneens een kleine windmolen voor op daken, maar dan met een radicaal nieuw ontwerp. De presentatie van het prototype trok een jaar geleden veel bekijks. De afgelopen maanden stonden in het teken van testen. Binnenkort maakt het bedrijf meer details bekend.

Lees ook: Over een jaar kan dit Nederlandse windmolentje bij iedereen tegen het dak of in de tuin staan

COP30-voorzitter roept ceo’s op Trump te negeren en naar klimaattop te komen

De voorzitter van de komende VN-klimaattop COP30 in Brazilië roept bedrijven op zich niet te laten afschrikken door de door Trump aangevoerde groene tegenreactie, schrijft Bloomberg. Andre Correa do Lago benadrukt dat aanvallen op wind- en zonne-energie vooral laten zien dat de fossiele industrie zich bedreigd voelt door de energietransitie. Hij vraagt ceo’s massaal naar Belém te komen om klimaatafspraken uit te voeren. Hoewel logistieke uitdagingen zoals hoge hotelprijzen en beperkte capaciteit de voorbereiding bemoeilijken, ziet Correa do Lago een sleutelrol voor het bedrijfsleven bij het versnellen van de transitie.

Lees ook: Trump frustreert het meten van klimaatverandering: dat doet pijn, maar er zijn alternatieven

Wetenschappers maken praktisch bouwmateriaal met aangespoeld zeewier

Braziliaanse onderzoekers hebben een keramische klei ontwikkeld door sargassum-zeewier toe te voegen aan het productieproces, blijkt uit een artikel van wetenschapsplatform Eurekalert. Deze klei is lichter dan conventioneel keramiek en kan gebruikt worden voor allerlei bouwtoepassingen, zoals in beton of tuintegels. Het zeewier, dat in grote hoeveelheden aanspoelt op stranden in Noord-Brazilië, de VS en het Caribisch gebied, veroorzaakt daar gezondheidsproblemen en schade aan toerisme en biodiversiteit. Door sargassum tot 40 procent te verwerken in keramiek en te sinteren met microgolven, bleken de materialen zowel sterk als milieuvriendelijk.

Lees ook: Beton maar dan anders: 5 duurzame oplossingen

Stikstofplannen Wiersma kosten 21 miljard maar leveren nauwelijks reductie op

De stikstofplannen van demissionair landbouwminister Femke Wiersma kosten ruim 21 miljard euro, maar zorgen nauwelijks voor minder uitstoot, schrijft de Volkskrant. Uit een gezamenlijke doorrekening van PBL, RIVM, Deltares en Wageningen Universiteit blijkt dat het beleid vrijwel geen stikstofwinst oplevert. Vooral de nieuwe uitkoopregelingen voor veehouders zullen minder effect hebben dan verwacht, omdat melkveehouders weinig belangstelling tonen. De kennisinstituten concluderen dat krimp van de veestapel de meest effectieve aanpak blijft.

Lees ook: We kúnnen van het stikstofslot, de vraag is of de politiek het wil

Zomer 2025 eindigt in top-5 warmste ooit gemeten

De zomer van 2025 behoort tot de vijf warmste ooit gemeten in Nederland, blijkt uit een artikel van NOS. Met een gemiddelde temperatuur van 18,5 graden lag het ruim een graad boven normaal. Opvallend was niet alleen het aantal tropische dagen (acht in De Bilt, tegen vijf gemiddeld), maar vooral het geringe aantal koele dagen: slechts veertien keer bleef de temperatuur onder de 20 graden. De zomer was bovendien uitzonderlijk zonnig en viel met 155 millimeter regen in de top-10 droogste zomers. Volgens KNMI past dit in het bredere beeld van klimaatopwarming.

Lees ook: Klimaatverandering op de camping: ‘Het ene jaar brand je weg, het andere spoel je weg’

Ook in media:

  • Sif verlaagt opnieuw winstverwachting: opstartproblemen fabriek houden aan (FD)
  • Hypercar van BYD verplettert snelheidsrecord voor elektrische auto’s (Bright)
  • Wetenschapper sluit zichzelf op in kamer van 40 graden Celsius om hittestress te onderzoeken (Bloomberg)
  • Stikstofplannen Wiersma kosten 21 miljard euro en leveren bijna niks op (de Volkskrant)
  • Hoe Nederland een paradijs werd voor exotische vogels (Trouw)
  • Topjaar voor zonnestroom, maar niet dankzij een toevloed aan zonnepanelen (NRC)
  • Schiphol mag 37 klimaatactivisten geen toegang tot luchthaven ontzeggen (de Volkskrant)
  • Aanbieders thuisbatterijen misleiden consumenten met ’nep-subsidie’ en veel te dure producten (De Telegraaf)
  • Grote houten toren is een hoogte punt van duurzaam ontwerp (New Atlas)

Opmerkelijk: Finland neemt grootste zandbatterij ter wereld in gebruik

Het systeem werd ontwikkeld door het Finse Polar Night Energy en is er een van het type thermal energy storage, of TES in het kort. De opstelling moet een uitkomst bieden tijdens windstille of bewolkte dagen wanneer hernieuwbare energie in het zuid-Finse dorpje schaars is. Bovendien is het een schoon alternatief voor de lokale, afgeschreven biomassacentrale waar houtsnippers werden verbrand.Op dagen dat de wind wel waait of de zon volop schijnt, wordt overtollige energie gebruikt om het zand in de silo op te warmen. Dat gebeurt door warme lucht door een netwerk van pijpen onder het zand te laten stromen. De temperatuur van het zand kan op deze manier oplopen tot 600 graden Celsius. Doordat de silo extreem goed geïsoleerd is, kan het zand deze warmte maanden vasthouden. Opmerkelijk Soms stuit je als redactie op nieuws waarbij een wenkbrauw omhoog schiet. Die ene vreemde innovatie, een onverwacht effect van klimaatverandering of een staaltje menselijke onhandigheid. Opmerkelijk dus. In deze rubriek deelt Change Inc. de opmerkelijkste vondst van afgelopen week.Zo werkt een zandbatterij Is de energie nodig, dan wordt verse lucht door het pijpensysteem in het hete zand geleid waardoor de lucht opwarmt. Deze hete lucht kan een temperatuur bereiken tot 400 graden Celsius waarmee water wordt gekookt tot stoom. Deze stoom kan gebruikt worden voor verhitting in industriële processen. Maar in het geval van het Finse dorpje zal de stoom langs turbines worden geleid om elektriciteit op te wekken.Dit hele proces werkt bijzonder efficiënt: 90 procent van de warmte die erin gaat, komt er ook weer uit.https://youtu.be/bZ9TyJ1bQ3Y?si=PEdn70xCPxzPt89_Een jaar lang stroom voor tientallen huishoudens Volgens Polar Night Energy is hun systeem - van 13 meter hoog en 15 meter breed - het grootste ter wereld. Met al het geïsoleerde hete zand kan de batterij 100 megawattuur elektriciteit leveren. Dat is genoeg om zo’n veertig (Nederlandse) huishoudens een jaar lang van stroom te voorzien.De zandbatterij wordt al sinds juni gebruikt en overstijgt volgens het bedrijf nu al de efficiëntiedoelstellingen. Uiteindelijk moet de batterij helpen om het dorpje Pornainen volledig klimaatneutraal te maken.https://youtu.be/OOSNm0GURxk?si=M1yfAW0rKCPFHuf0Lees ook:Direct stroom uitwisselen met je buurman: deze ondernemer wil af van centraal energiesysteem Gaat deze nieuwe flowbatterij zonder membraan zorgen voor een betaalbare energietransitie? Met deze 4 versnellers kan Nederland de energietransitie alsnog laten slagen (ook goed voor de economie)