Donovan van Heuven
24 februari 2025, 06:50

Nieuwsupdate: Brussel wil ESG flink versoepelen, ‘pure deregulering’ en Ballast Nedam verkoopt eerste strohuizen

De Europese Commissie wil de ESG-regels aanpassen op acht belangrijke onderdelen. Ook in het nieuws: strohuizen Ballast Nedam in de verkoop, nieuwe contracten stimuleren circulair bouwen in infrastructuur, Zeeland als eerste door groene energie heen en Tweede Kamer wil af van plasticheffing op verpakkingen.

De Europese Commissie wil de ESG regels aanpassen op acht belangrijke onderdelen De Europese Commissie wil de ESG-regels aanpassen op acht belangrijke onderdelen. | Credits: Bloomberg Creative

Brussel wil ESG versoepelen, ‘pure deregulering’

De Europese Commissie wil een flinke versoepeling van de ESG-regels doorvoeren, meldt Bloomberg op basis van een conceptvoorstel. Volgens het persbureau wil Brussel acht belangrijke onderdelen aanpassen, waaronder het beperken van de Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD) en het schrappen van minimumbedragen voor boetes.

Dit plan volgt op politieke druk om regelgeving te verminderen, terwijl bedrijven waarschuwen dat strenge regels hun concurrentiepositie verzwakken. Vooral Frankrijk pleit voor een ‘regelgevingspauze’.

Maatschappelijke organisaties, die juist hadden gelobbyd voor behoud van de regels, reageren verontwaardigd. “Dit is geen vereenvoudiging, maar pure deregulering”, zegt Maria van der Heide (ShareAction). De Commissie heeft nog geen officieel commentaar gegeven.

Lees ook: 40 Nederlandse bedrijven willen geen versoepeling EU-klimaatwetten: ‘Waardevolle tijd gaat verloren’

Klimaatpositieve strohuizen Ballast Nedam in de verkoop

Een mijlpaal voor het innovatieve Natuurhuis van Ballast Nedam: de rijtjeswoning die voor 95 procent uit biobased materialen bestaat, is in de verkoop gegaan in het Brabantse Heeze. Deze woningen zijn niet alleen CO2-positief en energiepositief, maar slaan ook actief CO2 op. Daarnaast wordt een systeem van CO2-certificaten geïntroduceerd waarmee de vastgelegde CO2 financieel gewaardeerd wordt.

Het concept is ontwikkeld door Strotec, Bouwbedrijf Van Herpen en architecten|en|en. De woningen zijn gebouwd met gecertificeerde houten prefab-panelen gevuld met geperst stro, een restproduct uit de landbouw. Na de eerste acht Natuurhuizen in Heeze volgen grotere biobased projecten, zoals de natuur-inclusieve wijk Strandeiland in Amsterdam, waar 1.340 ton CO2 wordt opgeslagen, en woongebouw Horizons, dat 3.000 ton CO2 opslaat.

Lees terug: Ballast Nedam gaat klimaatpositieve huizen van stro bouwen

Nieuwe contracten stimuleren circulair bouwen in infrastructuur

Gemeenten en provincies experimenteren met nieuwe contracten voor werkzaamheden aan hun infrastructuur en dat schept ruimte voor circulariteit en duurzaamheid, schrijft Trouw.

In Amsterdam werken aannemers en overheid nauwer samen, zonder focus op de laagste prijs. Dat biedt ruimte voor innovatie, zoals een robot die oude straatstenen automatisch stapelt en hergebruikt.

Dankzij langetermijncontracten zijn bedrijven bereid te investeren in duurzame technieken. “We zitten niet meer in de vechtmodus”, zegt Sacha Stolp van gemeente Amsterdam tegenover het dagblad. Ook andere overheden experimenteren met deze aanpak, wat kosten en CO2-uitstoot bespaart. Volgens aannemer Frans Beentjes is de impact groot: “De grootste CO2-winst komt uit hergebruik van materialen, niet alleen uit emissieloze machines.”

Tweede Kamer wil af van plasticheffing op verpakkingen

Een meerderheid in de Tweede Kamer wil de heffing op plastic wegwerpverpakkingen schrappen. Vanaf volgend jaar zou een vast tarief van 25 cent per verpakking gelden, maar volgens Kamerleden jaagt dit consumenten onnodig op kosten en zorgt het voor extra regels voor ondernemers.

De maatregel werd in 2023 ingevoerd om plastic afval te verminderen, maar partijen van links tot rechts vinden de belasting oneerlijk. Volgens critici helpt het milieu er niet genoeg mee.

Jeroen Dagevos van de Plastic Soup Foundation stelt daarentegen dat de heffing bijdraagt aan gedragsverandering, net zoals eerder bij plastic tasjes gebeurde. “Jaren geleden hadden we precies dezelfde discussie. Bij plastic tasjes werkte die prijsverhoging heel goed. Het gebruik daarvan is met 70 procent afgenomen”, zegt hij tegen RTL. Staatssecretaris Jansen (PVV) houdt voorlopig vast aan het voorgenomen nieuwe tarief van 25 cent.

Lees ook: Nederland dreigt plastic recyclers te verliezen, maar motie Koekkoek biedt hoop

Zeeland als eerste door groene energie heen

Zeeland heeft de vroegste Green Energy Day van Nederland. Als alle Zeeuwen alleen de duurzame stroom uit hun eigen provincie zouden gebruiken, was die afgelopen weekend al op. Het tekort aan groene energie in de regio, komt mede door de grote industriële vraag.

Het landelijk gemiddelde ligt dit jaar op 24 maart, terwijl Flevoland pas op 27 augustus door zijn groene stroom heen is. Zeeland wekt 10 procent van alle Nederlandse windenergie op land op, maar dat is niet genoeg om de hoge vraag te compenseren. Om in 2050 volledig op groene energie te draaien, moet de Green Energy Day jaarlijks 12 dagen opschuiven.

Ook in de media:

  • Er woedt een keurmerkenstrijd om het ‘groene’ bosje bloemen (Trouw)
  • In Delft worden baanbrekende innovatties ontwikkeld: van vligen op batterijen tot een waterstofvliegtuig (De Telegraaf)
  • ‘Er is maar één logische uitkomst: met wind moet Nederland verder’ (NRC)

Aandeelhouders trekken oliegigant BP alle kanten op: wat is er aan de hand?

De euforie van een nieuw aangebroken millennium is nog vers wanneer het Britse bedrijf BP in 2002 besluit zichzelf een nieuwe lik verf te geven. BP, voluit British Petroleum, verdiende tijdens de twintigste eeuw zijn strepen met het winnen en verkopen van olie en gas. Daarmee knokte het bedrijf zich omhoog tot een supermajor, de benaming voor ’s werelds grootste fossiele concerns, waaronder ook ExxonMobil, Shell en Chevron. Rond de millenniumwisseling pompt BP dagelijks al zo’n 2 miljoen vaten olie op. Het bedrijf viert financieel hoogtij, maar krijgt ook steeds meer kritiek van milieuorganisaties. De energietransitie staat in die tijd weliswaar nog in de kinderschoenen, maar met het ondertekenen van het Kyoto-protocol in 1992 (de voorloper van het Parijs-akkoord) is het belang van CO2-reductie duidelijk geworden. En hoewel de lobby tegen klimaatbeleid vanuit de supermajors groot is, lukt het ze niet helemáál om te verbloemen dat de verbranding van olie en gas een van de grootste oorzaken is van de opwarming van de aarde. Tijd voor een switch, besluit toenmalig BP-voorman John Browne daarom in 2002. “De energie-business moet opnieuw worden uitgevonden”, stelt hij. Het oude BP-logo gaat de deur uit en wordt vervangen door een groen-geelgekleurde zon, om maar duidelijk te maken dat het bedrijf zich ook op de productie van zonne-energie wil richten. Er is namelijk meer op deze aardkloot dan alleen olie en gas, meent Browne. BP wordt officieus omgedoopt tot Beyond Petroleum; een marketingcampagne met een bonnetje van honderden miljoenen dollars. Grillige jaren In eerste instantie houdt BP zich aan zijn belofte en investeert het bedrijf in windmolens, zonneparken en biobrandstoffen. Er wordt zelfs een eigen tak voor opgericht: de Alternative Energy Division. Maar daarna volgen er grillige jaren. Het bedrijf komt in een zeer kwaad daglicht te staan wanneer er in de Golf van Mexico een boorplatform explodeert. Er stroomt 800 miljoen liter ruwe olie het water in en elf mensen komen om het leven. Pas na drie maanden kan het lek worden gedicht. Los van de ecologische puinhoop is de financiële schade voor BP enorm. Uiteindelijk moet het bedrijf 18,7 miljard euro aan schadevergoeding betalen. Om dat te kunnen compenseren, trekt het de stekker uit veel van zijn groene projecten. Van Beyond Petroleum lijkt weinig over. Milieudoelen… of toch niet? Maar in 2020 gloort er voor milieuactivisten weer een beetje hoop. BP committeert zich aan een net zero target, een doelstelling om ervoor te zorgen dat het bedrijf in 2050 geen CO2-uitstoot meer op zijn conto heeft. Centraal daarbij staat het voornemen om 40 procent minder olie en gas te verkopen in 2030. Toch worden de ambities een paar jaar later alweer teruggeschroefd. De winst is in 2023 verdubbeld naar 28 miljard dollar en BP wil ‘blijven voldoen aan de wereldwijde vraag naar olie’. Het reductiedoel wordt bijgesteld naar 20 tot 30 procent minder olie. Velen vrezen dat het doel in de loop der jaren nog verder afgezwakt zal worden. Fundamentele reset Inmiddels is de financiële wind uit de zeilen van BP. De winst daalde in het laatste kwartaal van 2024 met 60 procent, en CEO Murray Auchincloss heeft aangegeven dat het tijd is voor een ‘fundamentele reset’ voor BP. “Het zal een nieuwe koers zijn, niet business as usual”, zei hij. Hij gaf aan dat het bedrijf al op zoek is naar nieuwe fossiele projecten, en dat er gekeken wordt hoe groene projecten “kunnen groeien, maar zonder dat er zo veel kapitaal voor nodig is.” Maar er zijn beleggers die vinden dat BP met de groene zaak helemaal zou moeten stoppen. Wat hen betreft gaat het bedrijf van Beyond Petroleum naar Best Partitioned (beter opgesplitst). Ze vinden dat BP opgeknipt zou moeten worden in een fossiele en een duurzame tak. Misschien niet geheel ontoevallig werd recent bekend dat de institutionele belegger Elliott Investment Management een belang aan het opbouwen is in BP. Voor beursanalisten was dat een reden om de oren te spitsen. Elliott staat vanwege zijn werkwijze namelijk te boek als activistisch belegger. De investeerder koopt vaak grote delen van kwakkelende bedrijven op en dwingt hun directies draconische maatregelen te treffen, vaak tegen de zin van die directies in. Dit alles om de financiële gezondheid van die bedrijven, en daarmee de tevredenheid van hun aandeelhouders, te vergroten. Wat die draconische maatregelen in het geval van BP zijn, is niet duidelijk. Wel is het denkbaar dat de belegger het bestuur van BP zal dwingen te stoppen met hernieuwbare-energieprojecten. Die zouden namelijk te weinig renderen. Inmiddels is bekend dat Elliott voor 3,8 miljard Britse pond is ingestapt, omgerekend zo’n 4,6 miljard euro. Daarmee heeft de investeerder in één klap 5 procent van BP’s aandelen in handen, en is het de op twee na grootste aandeelhouder. Brief van aandeelhouders Later werd bekend dat een groep van 48 aandeelhouders het bestuur van BP heeft verzocht om inspraak te mogen hebben op het eventueel wijzigen van de duurzaamheidskoers van het bedrijf. Het gaat om investeerders als Aegon, Brunel, Robeco en Van Landschot Kempen. Ze stuurden hun verzoek per brief naar Helge Lund, de bestuursvoorzitter van BP. In de brief, die ingezien is door Change Inc., zeggen de aandeelhouders blij te zijn dat ze in 2022 mee mochten stemmen over de totstandkoming van het net zero-beleid. Maar sinds de afzwakking van dat beleid zijn ze bang dat de klimaatambities van BP verder worden teruggeschroefd. “We erkennen dat geopolitiek en marktdynamiek veranderen en dat strategieën daarom worden herzien. Maar BP heeft al eerder een aandeelhoudersstem aangeboden over zijn overgangsstrategie en we verwachten dat een vergelijkbaar niveau van verantwoording gehandhaafd blijft voor toekomstige strategiewijzigingen.” Fossiel blijft in focus Hoe nu verder? Dat is lastig te zeggen. Naar verwachting zal de aandeelhoudersvergadering van BP in april plaatsvinden. Het zou kunnen dat de invloed van Elliotts belang daar al tastbaar wordt. Het moge in ieder geval duidelijk zijn dat BP in de nabije toekomst zijn fossiele portefeuille niet van plan is af te bouwen. Misschien zag oud-topman Browne de bui in 2002 al hangen. Want hoewel hij degene was die de term Beyond Petroleum de wereld in slingerde, benadrukte hij toen al: “Dat betekent natuurlijk niet dat we olie en gas helemaal de rug gaan toekeren.” Lees ook: Hoe Den Haag als eerste stad ter wereld fossiele reclame verbiedtZelfs áls de Nederlandse industrie levert, schieten duurzaamheidsdoelen tekortWat werd er (niet) afgesproken tijdens de klimaattop in Azerbeidzjan?