Hannah van der Korput
25 april 2025, 07:00

Nieuwsupdate: Kabinet komt met herziene stikstofaanpak en nieuwe batterij is sneller oplaadbaar en goedkoper

Het kabinet komt vandaag met een nieuwe aanpak voor het stikstofprobleem. Volgens uitgelekte berichten zou het ook gaan om herziene doelen. Verder in de nieuwsupdate: experts waarschuwen voor de kosten die klimaatverandering met zich meebrengt, een nieuwe batterij laadt sneller op en drukt de kosten, een Duitse proeffabriek maakt van afvalwater brandstof voor schepen, meer gaswinning in de Noordzee en duurzaamheidscertificaten voor palmolie kunnen juist leiden tot meer plantages.

Getty Images 1404437710 Boerenprotest tegen de stikstofplannen in 2022. | Credits: Getty Images

Uitgelekte plannen kabinet hinten op nieuwe stikstofdoelen

De gelekte stikstofplannen van het kabinet hinten op een nieuw doel. NOS schrijft dat de hoeveelheid stikstof die boeren, bedrijven en het verkeer uitstoten moet over tien jaar, in 2035, ongeveer gehalveerd zijn. Vooralsnog hangen de reductiedoelen aan de hoeveelheid stikstof die neerslaat in de natuur. Het kabinet zou nu denken aan doelen die gebaseerd zijn op de uitstoot bij de bron, dus bij uitstoters zelf. Hoe dat precies gemeten of berekend gaat worden, is nog niet duidelijk. Vandaag moet er meer over bekend worden.

Lees ook: Rechter is het eens met Greenpeace: overheid moet véél meer doen om stikstofuitstoot te beperken

Trage aanpassing aan klimaatverandering schaadt Nederlandse economie

Diverse experts waarschuwen in het Financieel Dagblad voor de kosten die klimaatverandering met zich meebrengt. Zo leiden droogte en zware regenval al tot funderingsproblemen, mislukte oogsten en waterschade. Door niet of te laat te handelen, lopen de kosten alleen maar verder op. “Als laaggelegen delta is Nederland extreem kwetsbaar. Daarbij zijn we dichtbevolkt en rijk. We hebben veel te verliezen”, aldus Tim van Hattum, klimaatexpert bij Wageningen Universiteit.

Lees ook: Klimaatverandering is geen ver-van-mijn-bed-show: ‘Het heeft nu al invloed op huizenprijzen’

Nieuwe batterij laadt sneller op en drukt de kosten

De vinding is afkomstig van het Chinese CATL, ‘s werelds grootste producent van batterijen voor elektrische auto’s. Volgens Trouw is de batterij lichter, goedkoper en sneller oplaadbaar dan de nu gangbare types. Met de batterij kunnen automobilisten in de toekomst 520 kilometer rijden na een oplaadbeurt van slechts vijf minuten. De krant omschrijft het als een soort hulpbatterij die naast een ‘gewone’ wordt geplaatst. Grafiet zit er niet in, wat de kosten zou drukken.

Lees ook: Nieuwe batterij laadt elektrische auto op in minder dan vier minuten; is dit iets voor Max Verstappen?

Duitse proeffabriek maakt van afvalwater brandstof voor schepen

Een veelbelovend demonstratieproject in Duitsland: daar wordt afvalwater omgezet in brandstof voor schepen. Daarover schrijft Interesting Engineering. Met het gepatenteerde proces wordt biogas gewonnen uit afvalwater van rioolzuiveringsinstallaties. Vervolgens reageert koolstofdioxide in het gas met groene waterstof om groene methanol te maken. Op die methanol kunnen schepen dan varen. “Met onze technologie kunnen we een hoogwaardige energiedrager uit een bestaande bron halen”, aldus Vidal Vázquez, medeoprichter van ICODOS in het persbericht. “Rioolwaterzuiveringsinstallaties zouden alleen al in Duitsland miljoenen tonnen hernieuwbare methanol per jaar kunnen produceren.”

Lees ook: Rotterdam krijgt megafabriek voor duurzame vliegtuigbrandstof

Duurzaamheidscertificaten voor palmolie kunnen juist leiden tot meer plantages

Palmolie is wereldwijd de meest gebruikte plantaardige olie, en de vraag groeit nog steeds. Voor de aanleg van palmolieplantages zijn al vele hectares regenwouden en bossen verdwenen. Om de nadelige impact op het milieu van palmolie te verkleinen, zijn duurzaamheidscertificaten in het leven geroepen. Maar certificering leidt vaak tot minder opbrengst per palmolieplantage, blijkt uit onderzoek dat is gepubliceerd op wetenschapsplatform Nature Communications Earth & Environment.

Aan de hand van satellietbeelden analyseerden wetenschappers de productiviteit van plantages in Maleisië. Die nam sinds de introductie van de certificering af. “Het lijkt erop dat er maatregelen zijn genomen ter voorbereiding op de certificering, wat uiteindelijk heeft geleid tot een lagere productie-efficiëntie”, concludeert onderzoeker Nina Zachlod. Een zo’n maatregel is bijvoorbeeld minder kunstmest gebruiken.

Zachlod vreest dat boeren nieuwe plantages aanleggen om de verliezen te compenseren. Hoewel dit niet kan in beschermde tropische regenwouden, kan dat wel in andere gebieden met veel biodiversiteit. “Dat is natuurlijk niet het effect dat zo’n certificaat zou moeten hebben”, zegt ze.

Lees ook: ‘Red het oerwoud’ is effectiever dan ‘stop met palmolie’, zien ze bij The Flower Farm

Akkoord over meer gaswinning op Noordzee

De overheid en olie- en gasbedrijven hebben een akkoord getekend om meer gas te winnen uit de Noordzee, meldt NOS. Volgens het kabinet is dat noodzakelijk om niet volledig afhankelijk te worden van gas uit het buitenland.

Nederland verbruikt jaarlijks zo’n dertig miljard kubieke meter gas, waarvan ruim 60 procent wordt geïmporteerd. Nederland en Europa willen de afhankelijkheid van Rusland, het Midden-Oosten en de Verenigde Staten verkleinen. Bovendien is gaswinning uit de Noordzee minder schadelijk dan lng uit de VS, waarbij veel meer methaangas vrij komt.

Lees ook: Meer groen gas uit mest: pluimveehouders willen het over een paar jaar al doen in Moerdijk

Verder in de media:

  • Drie keer de goudprijs voor een gram minder stikstof – hoe duur het kan zijn om een varkensboer uit te kopen (NRC)
  • ‘Staalindustrie past hier niet meer, er is een aantrekkelijk alternatief: een groene stad in de IJmond’ (De Volkskrant)
  • Online tweedehands luxekleding kopen in de mode, al blijven nepperds een probleem (RTL Nieuws)
  • In de grootste zonnecelfabriek van Europa ronken de machines, maar concurreren met China blijft lastig (NRC)
  • ‘Samenwerking lokale overheden en verzekeraars bij natuurrampen moet beter’ (BNR)
  • In Twente raakt klimaatverandering boeren én stedelingen (Financieel Dagblad)

Steeds meer koraalriffen in gevaar: deze initiatieven proberen het tij te keren

Dat het niet goed gaat met het koraal werd deze week nog maar weer eens keihard duidelijk. Uit recent onderzoek van het International Coral Reef Initiative blijkt dat 84 procent van alle riffen lijdt onder hittestress. Dat is veel meer dan eerder werd gedacht. Door de hitte verbleekt het koraal en sterft het uiteindelijk af. En dat is niet alleen slecht nieuws voor dieren. Koraalriffen breken golven en beschermen al dan niet bewoonde kustgebieden tegen erosie. Het koraal redden is dus van levensbelang. Koraal van de lopende band in Breda Dat we in Nederland geen koraal hebben, hoeft nog niet te betekenen dat hier niet keihard aan een oplossing gewerkt wordt. In Breda heeft stichting Nederlandse Branch Foundation een pilotfabriek gebouwd waar aan de lopende band nieuw koraal wordt geweekt. “De droom is om op plekken zoals Curaçao, Kenia of de Malediven fabrieken neer te zetten om koraal te kweken. Die fabrieken kunnen onderhouden worden door lokaal personeel en aan de lopende band koralen produceren die op het rif worden gezet. In Breda zijn we nu bezig met een pilot hoe we dat het beste kunnen doen”, legt oprichter Maarten van Aalst uit. Cementarme, betonnen legoblokken van Reefy Een andere, Nederlandse oplossing komt van de start-up Reefy. Dit bedrijf ontwikkelt kunstmatig aangelegde koraalriffen. Reefy heeft een soort cementarme, betonnen legoblokken met gaten ontwikkeld, waarop koraal kan groeien, die tegelijkertijd als golfbrekers fungeren. Vissen, kreeften en andere zeedieren kunnen schuilen in de holtes of de ruimtes onder de blokken. Die blokken kunnen op allerlei manieren aan, op en tegen elkaar gelegd worden op de zeebodem, meestal zo’n honderd meter uit de kust. Zo ontstaat een reliëflandschap dat vergelijkbaar is met natuurlijke koraalriffen en op dezelfde manier de kust beschermt tegen golven en stormen. Kunstzinnige vormen uit de 3D-printer In het rijtje van Nederlandse bedrijven mag Coastruction ook niet ontbreken. In plaats van grote blokken beton met gaten op de zeebodem te leggen, print Coastruction allerlei op maat gemaakte betonnen vormen, aangepast aan de lokale situatie. Welk substraat de printer moet gebruiken, welk koraal waar uitgezet moet worden en welke vissoorten en andere dieren, dat weet de start-up door zijn samenwerking met plaatselijke onderzoeksinstituten, mariene biologen en andere experts. Niet van echt te onderscheiden Wetenschappers van de Thaise Chulalongkorn Universiteit maken ook gebruik van een 3D-printer, maar voegen daar nog een paar andere slimmigheden aan toe. Ten eerste beschikken de riffen over een coating van calcium en fosfaat voedingsstoffen. Beide zijn belangrijke nutriënten voor koraal om te overleven en gedijen. Ten tweede lijkt dit kunstmatige rif ook daadwerkelijk op echte koraalriffen, compleet met vertakkingen en gaten. De hoop is dat mariene soorten zich er zo eerder vestigen. Geen technologie, maar schaduw Tot slot een oplossing in de categorie: out of the box denken. Australische onderzoekers willen namelijk bestaande koraalriffen beschermen met behulp van schaduw. Ze ontdekten dat bepaalde soorten al baat hebben bij een paar uur schaduw per dag. ‘Intermittent shading’ noemen de onderzoekers dat. De vraag die velen waarschijnlijk zullen hebben, is: moeten we dan een groot doek over koraalriffen gaan spannen? Nee, zeggen de wetenschappers. De schaduw willen ze creëren met een kunstmatig opgewekte laag mist die boven het zeewater hangt. Maar, zoals zo vaak in de wetenschap, er is eerst nog aanvullend onderzoek nodig om de haalbaarheid op grote schaal te testen. Lees ook:Is deze stuifmeelvervanger goed nieuws voor de bij (en mens)? De eerste Nederlandse kweekvleesboerderij komt eraan: ‘Hopelijk volgend jaar’ Steeds meer bosbranden, maar nieuwe mogelijkheden AI kunnen bestrijding verbeteren