Koffie en klimaatverandering: hoe stelt Nespresso de keten veilig?

Hoge temperaturen, zware regenval en andere weersextremen zijn niet iets van de toekomst. Het is nu al aan de orde van de dag, weet Kika Buhrmann. Per 1 april is ze de directeur van Nespresso Nederland. Daarvoor werkte ze voor de koffieproducent in Spanje, Zwitserland en Amerika. “Vooral mijn tijd in Amerika is vormend geweest. Vanuit daar heb ik veel koffieboeren bezocht en met eigen ogen gezien wat klimaatverandering doet met de teelt en de bedrijfsvoering.”

Verschuivende grenzen

Buhrmann vertelt over haar bezoek in Colombia. “Koffie moet op een bepaalde hoogte groeien, vertelde de eigenaar van de plantage. Dan heb je de optimale condities die leiden tot een lekker smaakprofiel. Door de opwarming van de aarde schuift die grens steeds verder op. Stukken land die eerder hoog genoeg lagen, zijn nu niet meer geschikt om koffie op te verbouwen. Dat het gebied slinkt, zag ik bij die boer gebeuren. Dat maakt het heel concreet.”

Ook natuurrampen vormen een groeiend risico, zegt Buhrmann. Stormen, hagelbuien en weerfenomenen bedreigen de productie. “Koffieboeren hebben niet de garantie dat ze elk seizoen hun oogst kunnen binnenhalen en verkopen. Dat brengt onzekerheid met zich mee.”

Om die onzekerheid op te vangen, heeft Nespresso in 2018 een koffieverzekering geïntroduceerd. Hiermee kunnen boeren hun gewassen verzekeren. Zo zijn ze zeker van inkomsten, zelfs als de oogst (deels) mislukt. Dat geeft de koffieboer zekerheid van inkomen en daarmee het vertrouwen om duurzame investeringen te doen. Buhrmann: “Denk aan het planten van hogere bomen, waardoor schaduw ontstaat voor de koffiestruiken. Of het aanleggen van lagere planten, waardoor CO2 in de grond blijft.”

Kika Buhrmann op bezoek bij één van de koffieplantages. | Credit: Nespresso

Regeneratieve landbouw

Daarnaast zet de koffieproducent in op regeneratieve landbouw. “Zo willen we onze footprint verkleinen”, licht Buhrmann toe. “Bijna 40% van de CO2-uitstoot van je kopje koffie vindt plaats in de landen waar de koffie vandaan komt, en dan vooral op het land. Daar valt dus veel winst te behalen.”

Samen met Rainforest Alliance heeft Nespresso een scorekaart ontwikkeld. Voor alle 142.000 boeren waar de koffiefabrikant mee werkt, wordt in kaart gebracht hoe zij telen. “Met de Regenerative Scorecard kijken we bijvoorbeeld naar kwaliteit van de bodemgesteldheid en welk type pesticiden wordt gebruikt. Ook maken we inzichtelijk hoe boeren met water omgaan en wat er gebeurt met reststromen zoals koffiepulp. Zo maken we duurzaamheid tastbaar en concreet.”

Vervolgens wordt een stappenplan opgesteld zodat boeren de transitie kunnen maken naar regeneratieve landbouw. “We hebben bij Nespresso zo’n vijfhonderd mensen in dienst in de landen waar koffie verbouwd wordt. Zij helpen en begeleiden de boeren continu met kennis en informatie. Het doel is dat we zoveel mogelijk boeren zo snel mogelijk laten omschakelen naar regeneratieve landbouw”, aldus Buhrmann.

Koffiecups recyclen

Ook in Nederland kunnen nog duurzaamheidsslagen worden gemaakt. Dan gaat het met name om de recycling. | Credit: Nespresso Buhrmann: “Na al het werk van de boeren en de experts die de smaken ontwikkelen, willen we de koffie zo vers mogelijk bij de consument krijgen. Dat doen we met aluminium verpakkingen. Het beschermt goed tegen externe invloeden zoals licht en lucht, waardoor de kwaliteit hoog blijft. Bovendien kun je aluminium goed recyclen. Het hergebruik kost slechts vijf procent van de energie die nodig is om nieuw aluminium te produceren. En het is oneindig herbruikbaar, maar dan moeten al die cups wel bij ons terugkomen.”

Maar in de praktijk blijkt het lastig om het recyclingpercentage op te krikken. “Dat ligt nu op 35 procent. Waar we naartoe moeten, is dat 100 procent van de capsules terugkomt zodat we alles kunnen recyclen.” Hiervoor zoekt Nespresso de samenwerking op met afvalverwerkers. Ook wordt er gekeken naar innovaties en nieuwe technologieën. “En tot die tijd roepen we iedereen op om gebruikte koffiecups in te leveren. We zetten in op communicatie en lanceren circulaire producten, zoals fietsen gemaakt van aluminium koffiecups. Op die manier willen we laten zien dat er echt nog veel waarde zit in cups die worden weggegooid.”

Ook in Nederland kunnen nog duurzaamheidsslagen worden gemaakt. Dan gaat het met name om de recycling. | Credit: Nespresso

Verandering

Buhrmann is ervan overtuigd dat er een grote verantwoordelijkheid ligt bij multinationals zoals Nespresso. “En die nemen we ook. Als categorieleider willen we duurzamere stappen zetten. Maar omdat Nespresso zo’n grote organisatie is, duurt verandering soms lang. Je moet veel spelers meekrijgen. Alle 142.000 koffieboeren met wie we samenwerken zijn daar een goed voorbeeld van. En dan kan je wel echt op grote schaal impact genereren.”

Versnellen

Dat neemt niet weg dat verandering volgens de directeur van Nespresso Nederland altijd sneller en beter kan. Het B Corp-programma helpt daarbij. “Voordat we de B Corp-certificering kregen, is onze hele bedrijfsvoering onder de loep genomen. Om de 3 jaar wordt het assessment herhaald.” Een goede stok achter de deur, vindt Buhrmann. “We onderzoeken continu hoe het beter kan en waar we extra stappen kunnen zetten. Dat houdt ons scherp. De samenwerking met andere B Corp-organisaties is ook nuttig. De uitdagingen die er nu liggen zijn van zo’n grote schaal. Willen we echt positieve verandering teweegbrengen, dan moeten we kennis delen en van elkaar leren. Dat is hoe je positieve impact nog verder kunt versnellen.”

Andere artikelen over Nespresso:

• Nespresso werd B Corp, hoe werkt dat? “We willen onze score steeds verder verhogen”
• Aluminium koffiecapsules kun je eeuwig recyclen. Waarom doen we dat niet?