André Oerlemans
06 juni 2025, 10:00

Hoe Bever en Hotel Jakarta miljoenen inlegzolen en slippers van kurk eindeloos laten recyclen

Jaarlijks worden wereldwijd miljarden plastic inlegzolen en hotelslippers na gebruik verbrand of gestort op vuilnisbelten. De Nederlandse start-up Primal Soles vervangt deze wegwerpproducten door exemplaren van kurk en kan ze daarna eindeloos recyclen. Buitensportketen Bever en Hotel Jakarta in Amsterdam zijn de eerste grote klanten.

Primal Soles David Even David Even vertelde tijdens het Upstream festival over de recyclebare slippers en inlegzolen van kurk | Credits: Upstream/PRIMAL Soles

Primal Soles beleefde een paar weken geleden zijn eerste, grote doorbraak. Bever gaat in alle vijftig winkels van de keten de plastic inlegzolen in schoenen vervangen door een alternatief van kurk. “Een erkenning door een van de marktleiders in de branche”, stelt David Even, die Primal Soles in 2021 oprichtte met zijn broer Jeremy.

Eindeloos te recyclen

De inlegzolen bestaan uit drie lagen. De toplaag is gemaakt van natuurlijke kurk uit het Middellandse Zeegebied. Kurk is door zijn samenstelling eindeloos recyclebaar. De andere lagen zijn gemaakt van gerecycled kurk en plastic schoeiselafval. Het oogsten van kurkschors van de kurkeik kan geen kwaad en is zelfs goed voor de boom. Door de schors te verwijderen wordt de CO2-opname verhoogd en wordt het regeneratieve vermogen van de boom bevorderd. De gebruikte kurk is eindeloos te recyclen binnen een gesloten kringloop. Primal Soles zamelt de inlegzolen na gebruik weer in en laat ze recyclen door een fabriek in Portugal. Dat materiaal wordt steeds opnieuw gebruikt voor de onderkant van nieuwe inlegzolen.

Populair bij outdoor-winkels

Primal Soles wil er de footwear-markt mee veranderen en heeft al gesproken met bekende merken. Bever is de eerste die toehapt. De buitenwinkelketen is onderdeel van A.S. Adventure, dat ook winkels heeft in België, Luxemburg en Frankrijk. Daar zien de broers Even uitbreidingsmogelijkheden “Maar we praten ook met de Scandinavische en Zwitserse equivalenten van Bever. We hebben een heel goed aanbod voor outdoor-winkels. De kwaliteit is goed, we zijn goedkoper en we hebben het duurzaamheidsaspect. Daarom houden ze van ons”, zegt David.

Miljarden slippers weggegooid

Footwear is slechts één branche waar de start-up zijn pijlen op richt. Een andere is de hotelbranche, of eigenlijk de miljarden plastic slippers per jaar die hotels standaard in de kamers leggen en die gasten meestal na een keer gebruiken weggooien. Daarna belanden ze in afvalovens, op vuilnisbelten of – nog erger – als microplastic in de oceanen. “Dat systeem is enorm verouderd en verkwistend. Het is tijd om dat te veranderen”, zegt Even.

60.000 hotelslippers van kurk

De start-up heeft daarom slippers van kurk geïntroduceerd. “De eerste volledige circulaire hotelslippers ter wereld”, zegt hij. “Onze oplossing produceert geen afval, wordt gemaakt en gerecycled in Europa en vermindert de CO-footprint met 83 procent. Niemand anders in de markt doet dit.” Dat is volgens hem geen wensdenken. Om te bewijzen dat het anders kan draait Primal Soles sinds begin dit jaar een twee jaar durend proefproject met Hotel Jakarta in Amsterdam. Het hotel heeft hiervoor 60.000 slippers van kurk gekocht.

Afval is geld waard

De start-up zamelt inmiddels duizenden gebruikte paren in en laat die upcyclen tot nieuwe slippers. “We doen dus wat we beloven. Het afval is geld waard. We brengen het materiaal naar onze fabriek in Portugal. Zij betalen voor het afval, upcyclen het gebruiken 100 procent van het materiaal in de nieuwe slippers”, zegt Even. “We meten alles, we rapporteren over de impact en laten zien wat er allemaal mogelijk is met dit product.”

Kijk hier waarom de broers David en Jeremy Even begonnen met Primal Soles:

CO2-negatief

Primal Soles heeft een levenscyclus analyse (LCA) laten uitvoeren voor zijn producten en daaruit blijkt dat het hele proces CO2-negatief is. Dat komt onder meer omdat de inlegzolen lang meegaan. Na een jaar kunnen klanten de inlegzolen terugbrengen naar Bever. Het bedrijf heeft in alle winkels manden staan waar klanten hun gebruikte spullen in kunnen gooien voor hergebruik. De start-up zamelt zo de zolen weer in. De kurken hotelslippers zijn zo goed dat gasten ze vaker dan een keer gebruiken en zelfs mee naar huis nemen. “Kurk heeft ook veel hygiënische voordelen. Dat is waarom Birkenstock het in het voetbed van zijn sandalen stopt”, zegt Even.

Opschalen naar miljoenen slippers

De start-up heeft net een investeringsronde geopend om 500.000 euro op te halen om de komende drie jaar te kunnen opschalen. Daarvoor heeft zich onlangs een belangrijke investeerder gemeld. Over vijf jaar wil de start-up miljoenen hotelslippers van kurk per jaar verkopen en alle grote ketens als klant hebben. Hotel Jakarta is onderdeel van Westcord-hotels. Die keten bestaat uit zestien hotels die per hotel 30.000 plastic slippers per jaar gebruiken. Even: “Als we die keten binnenhalen dan praat je al over een miljoen kurken slippers per jaar. Uiteindelijk willen we ook ons eigen merk laten groeien. Klanten associëren zich graag met ons. Hotel Jakarta bijvoorbeeld wilde ons verhaal graag vertellen en stond erop dat onze naam op de slippers zou komen.”

Lees meer:

Steeds meer duurzame luchtvaartbrandstof, maar exponentiële groei noodzakelijk

De verdubbeling van het verbruik van duurzame brandstof door de luchtvaart in 2025 vindt plaats vanaf een zeer laag niveau, waarbij dit jaar naar verwachting 0,7 procent van het mondiale brandstofgebruik van de sector uit zogenoemde sustainable aviation fuels (SAF) zal bestaan, volgens IATA. In absolute volumes komt dat overeen met ongeveer 2,7 miljard liter. Dit is dus een fractie van het totale brandstofverbruik van de luchtvaartsector, dat ruim 380 miljard liter op jaarbasis bedraagt.Luchtvaart zet zwaar in op SAF Momenteel wordt biokerosine vooral geproduceerd uit reststromen van afval, zoals frituurvet en biologische restmaterialen. Het voordeel hiervan is hoofdzakelijk het nuttige hergebruik van biomateriaal, waardoor er een alternatief ontstaat voor kerosine uit aardolie met een lagere CO₂-voetafdruk. Op zich gaat het gebruik van biobrandstof door vliegtuigen nog wel gepaard met CO₂-uitstoot, maar op termijn wil de luchtvaartindustrie ook meer gebruik maken van CO₂ die uit de atmosfeer wordt afgevangen en als basis dient voor synthetische vliegtuigbrandstof. Hiermee kan een gesloten keten ontstaan waarbij er netto geen CO₂ in de atmosfeer bijkomt.Kerosine nog altijd onvervangbaar Het opschalen van SAF is de belangrijkste troef van de luchtvaartindustrie om in de buurt te komen van het doel om in 2050 CO₂-neutraal te zijn. Dit heeft alles te maken met het feit dat kerosine, zeker voor langere afstanden, op technische gronden heel lastig te vervangen is in de luchtvaart. Kerosine wint het op basis van de hoge energiedichtheid en het relatief lage gewicht bijvoorbeeld nog altijd ruimschoots van het gebruik van batterijen voor elektrisch vliegen. In de prognoses van brancheclub IATA moet het gebruik van duurzame brandstof voor 65 procent bijdragen aan het doel om in 2050 CO₂-neutraal te zijn. De rest moet komen van technologische vernieuwingen zoals verbeterde efficiëntie van vliegtuigen met brandstofmotoren en elektrisch vliegen voor kortere afstanden, aangevuld met het slimmer inrichten van de infrastructuur van vliegvelden en compensatie via CO₂-afvangprojecten.Groei luchtvaart moet gepaard gaan met verduurzaming De uitdagingen hierbij zijn groot, gelet op het feit dat de luchtvaart mondiaal gezien nog altijd een groeimarkt is, onder meer door de uitdijende middenklasse in Azië. Zo verwacht de brancheorganisatie van vliegvelden ACI in de periode tussen 2024 en 2053 bijna een verdubbeling van het aantal passagiersvluchten in de wereld naar 22,3 miljard op jaarbasis. De terugkeer van de groei na de coronacrisis is inmiddels in volle gang. Dit leverde volgens het energie-agentschap IEA in 2023 een CO₂-uitstoot voor de luchtvaartsector op van bijna 950 miljoen ton, wat neerkomt op 2,5 procent van de mondiale CO₂-uitstoot als gevolg van het gebruik van fossiele brandstoffen. Om naar netto nul te komen in 2050 zou het aandeel van duurzame brandstof volgens de IEA in 2030 op 10 procent moeten liggen, maar de huidige prognoses gaan uit van een aandeel tussen de 3 procent en 4 procent over vijf jaar. Hiervoor moet het aandeel van 0,7 procent dat de IATA voor dit jaar voorziet dan jaarlijks verdubbelen. Een versnelling van de duurzame inspanningen van de luchtvaartsector is dus hard nodig.Meer bijmengen, CO2-afvang en ondersteunende rol van overheden Volgens de IATA en het IEA zijn in ieder geval drie dingen cruciaal om het opschalen van het gebruik van duurzame brandstof te versnellen. Een belangrijk actiepunt is internationale standaardisatie bij het meten en registreren van de bijmenging van SAF. Hiervoor heeft de IATA dit jaar een internationaal registratiesysteem opgetuigd. Aanvullend hierop moeten nieuwe, goedgekeurde SAF-varianten komen die het mogelijk maken om de huidige maximale bijmenging van 50 procent duurzame brandstof te verhogen naar 100 procent. Op de tweede plaats moet er fors geïnvesteerd worden in infrastructuur om ketens in te richten die op grotere schaal afgevangen CO₂ kunnen verwerken tot synthetische vliegtuigbrandstof. Hiervoor is investeringszekerheid voor bedrijven een belangrijke randvoorwaarde. In dit verband wijzen zowel luchtvaartclub IATA als de IEA naar een noodzakelijke ondersteunende rol van overheden als derde sleutelfactor. Aangezien marktprijzen van SAF vaak minimaal twee keer zo hoog zijn vergeleken met reguliere kerosine, ontbreekt het aan commerciële prikkels om grootschalig in te zetten op duurzame brandstoffen. Positief is wel dat er in de EU is inmiddels een systeem opgezet om dit prijsverschil via het emissiehandelssysteem voor CO₂ af te dekken in de komende jaren. Duidelijk is in ieder geval dat aanbodgedreven fiscale ondersteuning in de vorm van subsidies of prijsgaranties vooralsnog een onmisbare aanjager is om een duurzame luchtvaartindustrie vleugels te geven.Accelereer jouw duurzame transitie Zit jij midden in de duurzame transitie (of sta je nog aan het begin) en kun je wel wat inspiratie, hulp en kennis gebruiken? Kom op 1 juli naar Transition2025 in Amsterdam en laaf je aan de kennis en inzichten van pro’s en peers. De eerste sprekers zijn bevestigd, het belooft een wervelende dag te worden.Bekijk programmaLees ook:350 luchtvaart-insiders slaan alarm: 'Ons businessmodel is onhoudbaar' Multinationals dringen uitstoot zakenvluchten terug, maar reductiedoelen hebben de meeste niet Hoe ziet Schiphol er in 2050 uit? ‘Ook dan is vliegen nog niet klimaatneutraal’