Romy de Weert 16 maart 2023, 14:25

EU wil met nieuwe wet meer grondstoffen mijnen uit eigen bodem

Als het gaat om zeldzame grondstoffen die nodig zijn voor de energietransitie, moet de Europese Unie minder afhankelijk worden van landen als China. Dat blijkt uit plannen die Brussel heeft gepresenteerd. Voor 2030 moet 10 procent van de Europese vraag naar grondstoffen uit eigen bodem komen. Maar wil Europa wel nieuwe mijnbouw in de achtertuin?

Adobe Stock 424339690 Als het aan de Europese Unie ligt, worden schaarse metalen zoals lithium en kobalt meer uit Europa gehaald. | Credits: Adobe Stock

Om windmolens, batterijen en zonnepanelen te bouwen, heb je (zeldzame) metalen en mineralen nodig. Het overgrote deel van de zeldzame metalen (98 procent) komt op dit moment uit China, maar dat wil de Europese Unie veranderen.

Vóór 2030 moet 10 procent van het Europees gebruik uit Europa komen. Hoewel het continent niet het meest rijk is aan grondstoffen, zijn er landen in Europa waar wél gemijnd kan worden. Recent bleek dat Zweden een enorme vondst had gedaan van zeldzame aardmetalen.

Pandemie en oorlog zijn aanleiding

Brussel wil dat Europa de komende jaren meer inzet op de winning van mineralen en metalen uit eigen grond. Bovendien moet 40 procent van de jaarlijkse consumptie van iedere grondstof verwerkt worden in eigen raffinaderijen. Minstens 15 procent van de grondstoffen moet tegen 2030 gerecycled worden.

De pandemie en de oorlog in Oekraïne zijn de aanleiding geweest voor de Europese Commissie om meer zelfvoorzienend te worden. “Als we onafhankelijk willen zijn, moeten we dringend onze bevoorradingsketen versterken en diversifiëren en samenwerken met gelijkgestemde partners”, zei Von der Leyen in een toespraak op woensdagavond.

Samenwerking met Chili en Brazilië

Naast dat een deel van de metalen en mineralen van Europese bodem moet komen, wil Europa samenwerken met landen zoals Chili en Brazilië. Ook samenwerkingen met Canada en Kazachstan staan op de planning.

Als we meer grondstoffen uit Europese bodem halen, moet de industrie het vooral hebben van lithium uit Zweden, Frankrijk en Portugal. Zweden en Finland moeten een bron worden voor kobalt.

Tegengeluid

Hoewel het volgens experts een goede ontwikkeling is om minder afhankelijk te zijn van landen als China, is de nieuwe wet niet onomstreden. Milieuorganisaties wijzen op de ondoordachte milieuschade die de mijnbouw van de metalen kan aanrichten. Het Wereldnatuurfonds (WWF) zei tegen de Financial Times dat de groene transitie ten koste van natuur en biodiversiteit gaat.

Dat is een van de redenen geweest waarom Europa de winning van grondstoffen jarenlang heeft uitbesteed aan landen als China of Australië, om milieuschade in Europa te mijden. De lokale bevolking in Covas do Barrosso, Portugal, proberen bijvoorbeeld al jarenlang de geplande lithiummijn tegen te houden. De mijn zou eerst in 2020 opengaan, maar dat is uitgesteld tot 2026.

Vergunning krijgen wordt makkelijker

Met de nieuwe grondstoffenwet moet het makkelijker worden om vergunningen te verlenen. Het gaat dan specifiek voor het mijnen van grondstoffen voor de energietransitie: de bouw van windmolens, zonnepanelen en batterijen.

Meer lezen over schaarse grondstoffen?

Fastned werkt aan eerste 'benzinepompen' waar geen druppeltje benzine te vinden is

Snellaadpunten (ook die van Fastned) zijn vooralsnog vooral te vinden op de parkeerplaatsen van traditionele benzinepompen. Maar volgens Fastned worden de snellaadstations die het bedrijf nu gaat bouwen, in de toekomst de norm. Benzinepomp van de toekomst De twee snellaadstations komen langs weerszijden van de E17 in Gentbrugge (België) te staan en zijn uitsluitend bedoeld voor het opladen van elektrische auto’s. De stations beschikken ieder over twaalf snellaadpunten van 400 kW en worden daarnaast uitgerust met winkels, toiletten en picknick- en speelplaatsen. De bouw gaat in 2024 van start. Op de stations, die Fastned de 'snelweg-verzorgingsplaatsen van de toekomst' noemt, kunnen elke dag duizend elektrische voertuigen binnen slechts vijftien minuten zo’n driehonderd kilometer bereik bijladen. Zonnepanelen en windenergie De snellaadstations zijn extra bijzonder omdat ze uitsluitend elektriciteit uit zon en wind zullen leveren. Een deel daarvan wekken de stations ook nog eens zelf op, dankzij zonnepanelen op de herkenbare, gele luifels van Fastned-laadstations. 1.000 grote laadstations Fastned won de tender van het Agentschap voor Wegen en Verkeer (AWV) om de bijzondere snellaadstations te bouwen. Michiel Langezaal, CEO van Fastned, is daar blij mee: “Elke nieuwe tender die we winnen, brengt ons dichter bij ons doel om tegen 2030 over een netwerk van 1.000 grote laadstations te beschikken”, zegt hij in persbericht. Lees ook: Fastned wil meer laadpunten aanleggen en haalt daarvoor 150 miljoen euro opElektrisch rijden wordt nog duurzamer met slimme laadpalen