Terwijl Mario Draghi’s waarschuwing dat een overgereguleerd Europa innovatie verstikt nog naklonk, stemde het Europees Parlement in met een verbod op termen als ‘burger’, ‘schnitzel’ en ‘worst’ voor plantaardige producten.
Het voorstel van Europarlementariër Céline Imart van de Franse christendemocraten zou consumenten moeten beschermen tegen misleiding en de positie van de boeren moeten verbeteren. In werkelijkheid beschermt het vooral de gevestigde vleessector tegen duurzame concurrentie. Ook ondermijnt het drie belangrijke punten: vertrouwen in de Europese politiek, het Europees economisch concurrentievermogen en de groene transitie van de Europese economie.
De voedselproductie is verantwoordelijk voor ongeveer eenderde van de wereldwijde broeikasgasemissies. Tegelijkertijd groeit de wereldbevolking richting de 10 miljard mensen in 2050, met een stijgende vraag naar eiwitten. De duurzame economie is geen keuze, het is de enige verantwoorde groeimotor voor de komende decennia.
Joni Uhlenbeck is ceo van De Roos, advocaten- en notariskantoor in Amsterdam. De Roos staat vooral innovatieve bedrijven met een idealistische of duurzame missie bij.
Resultaat van lobby in de vleessector
Er zijn geen onderzoeken die aantonen dat consumenten misleid worden door plantaardige producten met vleesgerelateerde namen. Toch moest het Parlement hier dagen aan besteden. Voor de tweede keer, want in 2020 werd een vergelijkbaar voorstel al weggestemd. Dat kostte toen ook al kostbare wetgevingstijd, die niet besteed werd aan veel urgentere thema’s waar Europa mee te maken heeft.
Het werkelijke doel is niet het behartigen van de belangen van de Europese consumenten – het thema is ook niet via de Europese burgers op de agenda gekomen. Het is het resultaat van de lobbyorganisaties in de vleessector. Jean-François Guihard, voorzitter van de Franse brancheorganisatie Interbev voor veehouderij en de vleesindustrie, zal blij zijn met het aannemen van het voorstel. Hij nam eerder al stelling in tegen vleesgerelateerde termen voor plantaardige producten om ‘100% zuiver vlees’ niet te verwarren met alternatieven.
Compliance kost tijd en geld
Het rapport van oud-ECB-voorzitter Mario Draghi over het Europees concurrentievermogen, waarin hij waarschuwt dat overregulering innovatieve ondernemers richting de VS en China jaagt, ligt nog vers op tafel. Dat maakt het aannemen van dit voorstel nog pijnlijker.
Wij horen als kantoor regelmatig de frustratie van ondernemers over overregulering, beperkte ruimte voor innovatie en de bescherming van de gevestigde economische orde. De tijd die bedrijven nu moeten gaan steken in nieuwe verpakkingen, het herzien van marketingcampagnes en het terugwinnen van de consumenten die de producten door de nieuwe benamingen minder goed herkennen, is aanzienlijk. Innovatieve bedrijven moeten kapitaal en managementtijd gaan steken in compliance in plaats van productontwikkeling.
Het verbod op het gebruik van de woorden start niet meteen. De Europese Commissie moet er nog mee instemmen en vervolgens moeten alle EU-landen het in landelijke wetgeving opnemen. Toch is het signaal vanuit het Europees Parlement voor de innovatieve ondernemer direct duidelijk. Het Europees Parlement kiest hiermee immers bewust voor het behoud van een traditionele sector boven de ontwikkeling van een toekomstige.
Europa saboteert eigen concurrentievermogen
De mondiale markt voor plantaardige eiwitten groeit explosief, met miljarden aan private investeringen. Bedrijven in Azië en de VS trekken veel van deze investeringen aan. In China nam President Xi Jinping alternatieve eiwitten in het nationale vijfjarenplan op als essentieel onderdeel voor voedselzekerheid. Singapore is de thuisbasis van bijna een kwart van de alternatieve proteïnestartups van Azië. Het land positioneert zich actief als innovation hub, met grote overheidsinvesteringen.
Draghi waarschuwde ervoor. De klimaatdoelen vereisen het. De duurzame economie vraagt erom. Maar Brussel kiest voor de vegaburger-bureaucratie. En daarmee, helaas, voor het frustreren van ecologische én economische vooruitgang.
