Sebastian Maks
04 januari 2024, 14:18

Banken verdienden in 2023 meer geld met groen schuldpapier dan met fossiele leningen

Grote, wereldwijde banken hebben het afgelopen jaar meer geld verdiend met groene leningen en obligaties dan met investeringen in fossiele brandstoffen. Dat laat een analyse van het Amerikaanse Bloomberg zien. In totaal werd er bijna drie miljard euro opgehaald met groene beleggingen. Maar daarmee zijn de klimaatdoelen van Parijs nog niet veiliggesteld.

Getty Images 1316209234 Hoewel de winst van groen schuldpapier een hoopvol bericht is, wil dat nog niet zeggen dat de klimaatdoelen van Parijs ermee veilig zijn gesteld.

In 2023 haalde een groep van de grootste banken ter wereld een totaalbedrag van 3 miljard dollar (ongeveer 2,7 miljard euro) op door groene leningen en obligaties te verstrekken. Dat in vergelijking met de 2,7 miljard dollar (ongeveer 2,5 miljard euro) die werd verdiend aan investeringen in olie, gas en steenkool. Het is het tweede jaar op rij dat groen schuldpapier beter presteert dan beleggingen in fossiele brandstoffen.

Europa was leidend met de uitgifte van groene obligaties en leningen. De Franse bank BNP Paribas liep voorop en haalde 130 miljoen dollar op (zo’n 119 miljoen euro). Daarna volgden landgenoot Credit Agricole, het Britse HSBC, Bank of China en Bank of America.

Op basis van data van Bloomberg.

VS verdienen aan fossiel

Het waren juist vooral Amerikaanse instellingen die verdienden aan fossiele brandstoffen. De Amerikaanse bank Wells Fargo haalde het meest op; 107 miljoen dollar (ongeveer 98 miljoen euro), gevolgd door JPMorgan, het Japanse Mitsubishi UFJ, Royal Bank of Canada en Citigroup.

Wat is een groene obligatie?

In principe werkt een groene obligatie hetzelfde als een reguliere obligatie. Als investeerder leen je een som geld aan een bedrijf of overheid voor een vooraf afgesproken looptijd. Overheden gebruiken dat geld om bijvoorbeeld infrastructuur aan te leggen. Bedrijven gebruiken het om groei-gericht te investeren. Aan het einde van de looptijd moeten bedrijven en overheden de geldsom terugbetalen, plus een hoeveelheid rente. Voor investeerders bepaalt die rente het rendement van hun investering.

Een groene obligatie werkt net zo, alleen gebruiken bedrijven en overheden het geleende geld om bij te dragen aan een schoner klimaat. Denk daarbij aan projecten als het aanleggen van windmolenparken of het verduurzamen van woningen.

Halfvol of halfleeg?

Hoewel de winst van groen schuldpapier een hoopvol bericht is, wil dat nog niet zeggen dat de klimaatdoelen van Parijs ermee veilig zijn gesteld. Zoals gezegd, worden er namelijk nog altijd grote hoeveelheden geld geïnvesteerd in fossiele brandstoffen, ook door de banken die winsten boekten met hun groene investeringen. Het geld dat door banken werd verstrekt in de vorm van groene obligaties en leningen telde in 2023 op tot 583 miljard dollar (532 miljard euro), maar fossiel schuldpapier kwam uit op 527 miljard dollar (481 miljard euro). Weliswaar rendeerde de groene beleggingen meer, toch werd de fossiele industrie nog met gigantische bedragen gespekt.

Ook bleek uit een eerdere analyse van Bloomberg dat de som investeringen in hernieuwbare energie in relatie tot de som investeringen in fossiele energie niet afdoende is om de klimaatdoelen van Parijs te halen. De analyse wees uit dat die ratio vier tot één zou moeten zijn, ofwel: voor welke euro die in fossiele energie wordt geïnvesteerd, moet vier euro naar hernieuwbare energie gaan. Maar bij ’s werelds grootste banken blijft de ratio steken op slechts 0,7 tot 1. Zelfs de best presterende bank, wederom BNP Paribas, schiet flink tekort met een verhouding van 1,4 tot 1. Daarna volgen Bank of America met een verhouding van een-op-een en JPMorgan met een verhouding van 0,8 tot 1.

Lees ook:

Van papier tot eiwitten: vier circulaire toepassingen van gras

Van gras naar papier In Lelystad wordt hard gewerkt om gras uit wegbermen te transformeren tot een grondstof van papier en karton. Na vier jaar onderzoek concluderen onderzoekers aangesloten bij Wageningen Universiteit en Research (WUR) dat het kan. Nu komt de volgende fase: volgend jaar gaat Papierfabriek Schut, de oudste papierfabriek van Nederland, aan de slag om daadwerkelijk papier uit bermgras te produceren. Verpakkingsmateriaal zoals karton, eierdozen en tomatenbakjes behoren straks tot de mogelijkheden. “We sparen op die manier bomen in Scandinavië en bovendien wordt het transport van papierpulp of papier naar Nederland overbodig”, zegt Kimberly Wevers, onderzoeker bij Wageningen Plant Research. Volgens haar zijn bermgras en gras uit natuurgebieden heel geschikt om verpakkingsmaterialen van te maken. “Vooral bermgras heeft nu nog een negatieve waarde, het kost geld. Rijkswaterstaat en provincies moeten het opruimen en composteren. Of men laat het liggen. Maar het is precies het gras dat wij willen hebben. Hoe houtiger, hoe beter: des te steviger het papier. Er is te weinig gras in Nederland om in de gehele papierbehoefte te voorzien, maar voor nichemarkten is het geschikt.” Van gras naar bodemverbeteraar Duitsland richt zich op de productie van biochar, een soort houtskool. Het nationale park Unteres Ondertal in het Noordoosten van Duitsland is verrijkt met poldergraslanden. Tegelijkertijd is het een beschermd vogelgebied, wat betekent dat het gras pas na het broedseizoen mag worden gemaaid. Tegen die tijd is het gras in de polder stug en de voedingswaarde te laag om er veevoer of biogas van te maken. Er kan wel biochar van gemaakt worden, een type houtskool dat kan dienen als bodemverbeteraar. Op die manier kan biochar kan de vruchtbaarheid in de bodem verhogen. Tegelijkertijd legt het CO2 vast. Van gras naar eiwitten Het Deense GO-GRASS project houdt zich bezig met het winnen van eiwitten uit gras. De gewonnen eiwitten kunnen vervolgens worden gevoerd aan varkens. Omdat de dieren gras slecht verteren, eten ze nog relatief veel soja. Door graseiwit te voeren, hoeft er minder soja geïmporteerd te worden. De verwachting is dat gras de komende jaren ruim voorhanden is. De Europese Kaderrichtlijn Water schrijft voor dat er veel minder nitraatuitspoeling in de grond mag belanden. Het aanleggen van grasland kan helpen: gras kan de nitraatuitspoeling aanzienlijk verminderen. Van gras naar stalstrooisel In Zweden wordt rietgras ingezet om de vloeren van stallen te bedekken. Dat is een goed alternatief voor het zaagstrooisel en de houtschilfers die nu vaak worden gebruikt. Rietgras kan lokaal worden geteeld. Het groeit goed op veel bodemsoorten, ook als die minder productief zijn. Bovendien slaat het gewas CO2 op. Rietgras is een zacht materiaal, wat ervoor zorgt dat het minder schuurt dan de huidige stalstrooisels. Dat is comfortabel voor de dieren die erop staan en liggen. Het materiaal kan om de dag worden vervangen in plaats van dagelijks. Dit bespaart de boer aardig wat tijd.Ook na gebruik zijn er voordelen. Het kan bijvoorbeeld worden gebruikt voor de productie van biogas. De biogasproductie uit rietgras is zo’n 10 procent hoger dan andere stalstrooisels zoals zaagsel. Lees ook: Proeffabriek Grassa helpt boer, natuur en klimaat met bioraffinage van grasKunstgras duurzaam? Dit bedrijf maakt volledig circulaire grasmatten en zorgt voor leefbare stedenEuropa stopt 50 miljoen in precisiefermentatie, maar of dat genoeg is...